Theo trang tin Reuters, sự bùng nổ của trí tuệ nhân tạo (AI) đang mang đến giai đoạn tăng trưởng mạnh mẽ chưa từng có cho các nhà sản xuất chip nhớ.
Tuy nhiên, với Samsung Electronics, đây cũng là con dao hai lưỡi khi chính đà tăng giá của bộ nhớ đang tạo áp lực lên những mảng kinh doanh chủ lực khác như điện thoại thông minh và màn hình.
Trong báo cáo kết quả kinh doanh gần đây, Samsung không chỉ ghi nhận lợi nhuận hoạt động tăng hơn ba lần lên mức cao kỷ lục, mà còn đưa ra cảnh báo đáng chú ý: tình trạng thiếu hụt chip nhớ trên diện rộng sẽ tiếp tục trở nên nghiêm trọng hơn trong thời gian tới và khó có thể sớm được giải quyết.
Theo Samsung, làn sóng đầu tư AI đang đẩy nhu cầu đối với chip nhớ lên mức rất cao, khiến nguồn cung tiếp tục bị thắt chặt.
Điều này giúp mảng bán dẫn của tập đoàn hưởng lợi lớn nhờ quyền định giá mạnh mẽ, nhưng đồng thời làm gia tăng chi phí đối với các bộ phận sử dụng chip nhớ như smartphone và màn hình.
Ông Kim Jaejune, lãnh đạo mảng kinh doanh chip nhớ của Samsung, cho biết trong cuộc họp với các nhà phân tích sau khi công bố kết quả kinh doanh rằng: “Tình trạng thiếu hụt đáng kể các sản phẩm bộ nhớ trên diện rộng dự kiến sẽ còn tiếp diễn trong thời gian tới”.
Theo ông Kim, dù các nhà sản xuất vẫn mở rộng công suất, khả năng tăng nguồn cung trong năm 2026 và 2027 sẽ vẫn bị hạn chế, trong khi nhu cầu từ AI được dự báo tiếp tục duy trì ở mức cao.
Động lực tăng trưởng gần như hoàn toàn đến từ mảng bán dẫn. Lợi nhuận hoạt động của bộ phận chip tăng tới 470%, đạt mức kỷ lục 16,4 nghìn tỷ won, đóng góp hơn 80% tổng lợi nhuận hoạt động của toàn tập đoàn.
Kết quả này phản ánh lợi thế của Samsung trong bối cảnh cuộc đua AI khiến nguồn cung chip nhớ trở nên khan hiếm và giá bán liên tục tăng.
Tuy nhiên, mặt trái của xu hướng này cũng nhanh chóng xuất hiện khi các đơn vị kinh doanh khác của Samsung phải mua chính những loại chip có giá ngày càng đắt đỏ.
Mảng di động và màn hình chịu áp lực lớn
Trong khi bộ phận bán dẫn bứt phá, lợi nhuận mảng di động lại đi theo chiều ngược lại.
Lợi nhuận hoạt động của bộ phận smartphone giảm 10%, xuống còn 1,9 nghìn tỷ won, chủ yếu do chi phí chip nhớ tăng cao.
Samsung cho biết cả mảng di động và màn hình đều dự báo một năm đầy thách thức khi phải đối mặt với áp lực chi phí ngày càng lớn từ bộ nhớ.
Ông Cho Seung, lãnh đạo mảng di động Samsung, cho biết công ty sẽ phối hợp chặt chẽ với các đối tác lớn nhằm đảm bảo nguồn cung ổn định, đồng thời “thúc đẩy hiệu quả sử dụng nguồn lực để giảm thiểu rủi ro xói mòn lợi nhuận”.
Theo chuyên gia phân tích Sohn In - joon của Công ty dịch vụ tài chính Heungkuk Securities, xu hướng này sẽ còn rõ nét hơn trong quý hiện tại.
Ông nói: “Giá bộ nhớ dự kiến sẽ tăng tốc trong quý này và có khả năng mang lại lợi nhuận bất ngờ, trong khi gánh nặng chi phí bộ nhớ sẽ trở nên trầm trọng hơn đối với mảng kinh doanh di động”.
Ông dự báo lợi nhuận của Samsung trong quý hiện tại sẽ tăng gấp năm lần, lên khoảng 35 nghìn tỷ won so với cùng kỳ năm trước.
Trong khi đó, chuyên gia Ko Yeongmin của Tập đoàn dịch vụ tài chính đa quốc gia Daol Investment & Securities nhận định khả năng bảo vệ biên lợi nhuận của bộ phận smartphone sẽ trở thành yếu tố quyết định trong thời gian tới.
Samsung không loại trừ khả năng tăng giá điện thoại
Áp lực chi phí đang buộc Samsung phải cân nhắc nhiều phương án ứng phó.
Trong cuộc phỏng vấn với Reuters, đồng CEO TM Roh của Samsung mô tả cuộc khủng hoảng thiếu hụt chip hiện nay là “chưa từng có tiền lệ”, đồng thời cho biết công ty không loại trừ khả năng tăng giá sản phẩm.
Đây là tín hiệu cho thấy tác động của cuộc đua AI không còn giới hạn ở thị trường máy chủ hay trung tâm dữ liệu mà đang dần lan sang thị trường điện thoại thông minh.
Không chỉ smartphone, bộ phận màn hình của Samsung cũng dự báo nhu cầu điện thoại sẽ suy yếu trong quý hiện tại khi giá chip tăng mạnh, đồng thời cho rằng khách hàng sẽ gây áp lực yêu cầu giảm giá.
Dù vậy, mảng màn hình vẫn ghi nhận kết quả khả quan khi lợi nhuận tăng hơn gấp đôi lên 2 nghìn tỷ won, nhờ doanh số mạnh từ dòng iPhone 17 của khách hàng lớn là Apple.
Thông tin về áp lực chi phí cũng khiến giới đầu tư thận trọng hơn. Cổ phiếu Samsung giảm 1,2% sau khi công bố kết quả kinh doanh, dù trước đó đã tăng mạnh từ đầu năm.
Song song với việc hưởng lợi từ giá chip tăng, Samsung tiếp tục tăng tốc trong cuộc đua chip AI.
Cùng với đó, sự bùng nổ đầu tư hạ tầng AI đang buộc các nhà sản xuất bán dẫn chuyển ngày càng nhiều năng lực sản xuất sang HBM (Bộ nhớ băng thông cao) dành cho máy chủ AI.
Hệ quả là nguồn cung chip nhớ thông thường tiếp tục bị thu hẹp, khiến giá bán tăng mạnh trên toàn thị trường.
Theo Tobey Gonnerman, Chủ tịch nhà phân phối chất bán dẫn Fusion Worldwide, nhu cầu quá lớn đang trao cho các nhà sản xuất chip lợi thế chưa từng có trong việc định giá.
Ông cho rằng các hãng sản xuất chip có thể tăng giá mạnh bởi “nhu cầu vô cùng lớn và họ không thể đáp ứng hết được”.
Trong bối cảnh đó, Samsung đang hưởng lợi đáng kể từ vị thế của nhà sản xuất chip nhớ lớn nhất thế giới.
Tuy nhiên, nghịch lý của làn sóng AI cũng ngày càng rõ rệt: chính sự khan hiếm giúp mảng bán dẫn lập kỷ lục lợi nhuận lại đang tạo sức ép ngày càng lớn lên các hoạt động kinh doanh tiêu dùng của tập đoàn.
Khi nguồn cung chip vẫn được dự báo tiếp tục eo hẹp trong các năm 2026 và 2027, bài toán cân bằng giữa tăng trưởng của mảng bán dẫn và khả năng duy trì lợi nhuận ở smartphone, màn hình sẽ trở thành thách thức lớn đối với Samsung trong giai đoạn tới.
* Nguồn: Reuters.
