Ngày 3/10, tại Làng Văn hóa - Du lịch các dân tộc Việt Nam (xã Đoài Phương, thành phố Hà Nội), UBND thành phố Hà Nội tổ chức Lễ phát động hưởng ứng "Ngày Văn hóa Việt Nam" tại Hà Nội năm 2026 với thông điệp "Thăng Long Hà Nội, ngàn năm văn hiến - Muôn sắc Việt Nam".
Đây là năm đầu tiên "Ngày Văn hóa Việt Nam" được tổ chức, mở đầu chuỗi hoạt động trên địa bàn Hà Nội kéo dài đến ngày 24/11. Sự kiện hướng tới tôn vinh truyền thống văn hiến của Thăng Long - Hà Nội, đồng thời giới thiệu sự phong phú, đa dạng trong văn hóa các dân tộc Việt Nam.
Phát biểu tại lễ phát động, Phó Chủ tịch UBND thành phố Hà Nội Vũ Thu Hà cho biết Nghị quyết số 80-NQ/TW của Bộ Chính trị về phát triển văn hóa Việt Nam đã thống nhất chọn ngày 24/11 hằng năm là "Ngày Văn hóa Việt Nam".
Thể hiện sự quan tâm sâu sắc của Đảng, Nhà nước đối với văn hóa và đặt ra trách nhiệm đưa các giá trị văn hóa thấm sâu vào đời sống, không chỉ hiện diện trong di tích, lễ hội hay tác phẩm nghệ thuật, mà còn khơi dậy niềm tự hào dân tộc, củng cố khối đại đoàn kết và thúc đẩy toàn xã hội thực hành lối sống văn hóa, văn minh.
Bà Vũ Thu Hà - Phó Chủ tịch UBND Tp. Hà Nội phát biểu tại Lễ phát động hưởng ứng "Ngày Văn hóa Việt Nam" 2026.
Từ đó, Hà Nội hướng tới việc tạo thêm những không gian để người dân trực tiếp tham gia bảo tồn, thực hành, sáng tạo và thụ hưởng các giá trị văn hóa.
Phó Chủ tịch UBND thành phố đề nghị các sở, ngành, xã, phường xác định rõ trách nhiệm trong việc tổ chức các hoạt động hưởng ứng; chủ động bố trí, huy động nguồn lực và khai thác hiệu quả các thiết chế văn hóa, không gian công cộng phục vụ nhân dân.
Cùng với đó, đội ngũ trí thức, văn nghệ sĩ, nghệ nhân và các chủ thể sáng tạo được kỳ vọng tiếp tục đóng góp tài năng, tâm huyết, tích cực truyền dạy di sản và bồi dưỡng tình yêu văn hóa dân tộc cho thế hệ trẻ.
Mỗi người dân, mỗi gia đình cũng được khuyến khích trở thành một chủ thể tham gia đời sống văn hóa thông qua việc bảo vệ di tích, gìn giữ phong tục tốt đẹp, thực hiện ứng xử văn minh nơi công cộng và giới thiệu văn hóa Việt Nam, Thăng Long - Hà Nội tới bạn bè trong nước và quốc tế.
Trong hai ngày 3 - 4/10 tại Làng Văn hóa - Du lịch các dân tộc Việt Nam diễn ra chuỗi hoạt động trưng bày, biểu diễn, giao lưu và trải nghiệm văn hóa.
Từ thực tiễn cơ sở, Phó Chủ tịch UBND xã Ba Vì Nguyễn Hữu Thịnh nhấn mạnh, di sản chỉ có thể được bảo tồn bền vững khi tiếp tục hiện diện trong đời sống cộng đồng.Theo ông, chính quyền có vai trò quản lý, hỗ trợ và tạo điều kiện nhưng người dân mới là chủ thể trực tiếp thực hành, gìn giữ và trao truyền các giá trị văn hóa qua các thế hệ.
Ba Vì là xã miền núi của Thủ đô, nơi đồng bào Kinh, Mường, Dao cùng sinh sống và lưu giữ nhiều giá trị văn hóa đặc sắc, từ lễ hội truyền thống, phong tục tập quán, tiếng nói, trang phục đến dân ca, dân vũ, cồng chiêng, nghi lễ và tri thức dân gian.
Hưởng ứng chương trình của thành phố, xã Ba Vì sẽ tăng cường tuyên truyền về ý nghĩa của "Ngày Văn hóa Việt Nam"; bảo vệ, phát huy giá trị di tích, lễ hội; đẩy mạnh trao truyền những giá trị văn hóa đặc sắc của đồng bào Mường, Dao cho thế hệ trẻ.
Địa phương cũng từng bước sưu tầm, lưu giữ và số hóa tư liệu di sản, đồng thời gắn công tác bảo tồn văn hóa với phát triển du lịch và sinh kế của người dân.
"Chúng tôi sẽ cụ thể hóa các nội dung trên thành những hoạt động phù hợp với từng thôn, từng cộng đồng; để văn hóa được gìn giữ, thực hành và trao truyền trong đời sống hằng ngày. Với tinh thần đó, xã Ba Vì cùng các xã, phường của Thủ đô quyết tâm đóng góp thiết thực vào sự nghiệp xây dựng Hà Nội văn hiến, văn minh, hiện đại", Phó Chủ tịch UBND xã Ba Vì nói.
Ông Nguyễn Hữu Thịnh - Phó Chủ tịch UBND xã Ba Vì chia sẻ về vai trò của cộng đồng trong bảo tồn và phát huy các giá trị văn hóa.
Ngay sau lễ phát động, trong hai ngày 3 và 4/10 tại Làng Văn hóa - Du lịch các dân tộc Việt Nam diễn ra chuỗi hoạt động trưng bày, biểu diễn, giao lưu và trải nghiệm văn hóa. Các hoạt động giới thiệu không gian văn hóa Thăng Long - Hà Nội cùng 20 gian hàng trưng bày, quảng bá sản phẩm làng nghề, phố nghề, sản phẩm OCOP và các sản phẩm tiêu biểu của thành phố.
Thông qua đó, người dân và du khách có cơ hội trực tiếp tìm hiểu, trải nghiệm các giá trị văn hóa cùng nghệ nhân, nghệ sĩ và cộng đồng các dân tộc.
Chuỗi hoạt động sẽ tiếp tục được mở rộng trong thời gian tới. Dự kiến từ ngày 21 - 24/11, Chương trình "Ngày Văn hóa Việt Nam tại Hà Nội" được tổ chức tại không gian phố đi bộ hồ Hoàn Kiếm. Đây được định hướng trở thành một sự kiện văn hóa mang thương hiệu Thủ đô, tạo không gian kết nối, giao lưu và quảng bá văn hóa Việt Nam.
Trong khuôn khổ chương trình, Hà Nội dự kiến ký kết Quy chế phối hợp với 10 tỉnh, thành phố gồm Thái Nguyên, Tuyên Quang, Phú Thọ, Sơn La, Gia Lai, Quảng Ngãi, Khánh Hòa, Đắk Lắk, thành phố Huế và thành phố Cần Thơ về tổ chức các hoạt động tại Làng Văn hóa - Du lịch các dân tộc Việt Nam.
Việc phối hợp giữa các địa phương nhằm tăng cường liên kết trong bảo tồn, phát huy giá trị văn hóa các dân tộc Việt Nam, đồng thời mở rộng không gian để các địa phương giới thiệu, quảng bá những nét văn hóa đặc sắc tới người dân và du khách.
Với chuỗi hoạt động được triển khai từ tháng 10 đến ngày 24/11, Hà Nội hướng tới phát huy vai trò là trung tâm lớn về văn hóa của cả nước, đồng thời đưa các giá trị văn hóa đến gần hơn với cộng đồng, góp phần xây dựng Thủ đô "Văn hiến - Văn minh - Hiện đại".
