Gần đây, câu chuyện tính tiền rổ rau gọi thêm tại các quán nướng nhận được nhiều ý kiến trái chiều trên mạng xã hội. Một bên cho rằng rau cũng là nguyên liệu có chi phí, việc khách gọi thêm thì tính tiền là hợp lý, nhất là khi giá rau biến động và nhà hàng phải chịu thêm chi phí bảo quản, vận chuyển hay hao hụt.
Ở chiều ngược lại, nhiều người cho rằng rau ăn kèm vốn là một phần quen thuộc trong các bữa nướng. Khi khách đã gọi món chính và thanh toán tiền đồ ăn, họ thường mặc định những phần rau, nước chấm hay đồ ăn kèm cơ bản đã nằm trong giá món. Vì vậy, việc tách riêng một khoản tiền cho rổ rau có thể tạo cảm giác khác với kỳ vọng ban đầu của khách hàng.
Trong bối cảnh đó, ông Nguyễn Mạnh Tuấn (Tuấn Tự Do), Founder hệ thống Tự Do, bất ngờ có bài viết chia sẻ về cách doanh nghiệp của mình xử lý câu chuyện này.
Theo ông, tại hệ thống Tự Do, chi phí rau đã được tính vào giá thành món ăn từ trước đến nay. “100% tiền cost rau từ trước đến nay đã được tính vào giá đĩa thịt thành phẩm nên không có chuyện tính riêng tiền rau”, ông chia sẻ.
(Ảnh: Tuấn Tự Do)
Ông Tuấn cũng đưa ra một cách ví von khá trực diện. Nếu tách riêng tiền rau, nhà hàng có thể phải tính thêm cả tiền nước chấm, điều hòa, ghế ngồi, phục vụ, đèn chiếu sáng, hệ thống hút mùi hay cấp khí tươi. Thay vì liệt kê từng khoản, ông cho biết tất cả những chi phí này đều đã được tính vào giá món thịt mà khách gọi.
Theo cách tính này, khách hàng trả tiền cho món chính nhưng đồng thời đã chi trả cho một loạt yếu tố đi kèm để hoàn thiện trải nghiệm dùng bữa. Rau vì thế không phải một dịch vụ hoàn toàn miễn phí theo nghĩa doanh nghiệp không phát sinh chi phí, mà là khoản chi phí đã được phân bổ vào giá bán.
Đây cũng là một trong những vấn đề đáng chú ý trong cách các nhà hàng xây dựng giá bán. Trên thực tế, một món ăn có giá niêm yết không chỉ bao gồm nguyên liệu chính. Doanh nghiệp còn phải tính tiền thuê mặt bằng, nhân sự, điện nước, vận hành, hao hụt nguyên liệu và nhiều chi phí khác. Câu hỏi nằm ở việc những khoản này được gộp vào giá món hay tách thành từng khoản riêng.
Với cách gộp chi phí, khách hàng dễ hình dung hơn về tổng số tiền phải trả. Một mức giá món ăn có thể cao hơn đôi chút nhưng đổi lại, những thành phần và dịch vụ cơ bản đi kèm được xem là đã bao gồm trong giá.
Trong khi đó, việc tách phí có thể giúp nhà hàng phản ánh rõ hơn mức sử dụng thực tế. Khách nào gọi thêm nhiều rau hoặc món ăn kèm sẽ trả thêm tương ứng, thay vì chi phí này được phân bổ cho toàn bộ khách hàng.
(Ảnh: Nướng Tự Do)
Tuy nhiên, điểm khó nằm ở kỳ vọng của người tiêu dùng. Trong ngành F&B, không phải khoản chi nào hợp lý về mặt vận hành cũng dễ dàng được khách hàng đón nhận. Những thứ vốn được xem là “đi kèm” trong một trải nghiệm ăn uống, nếu bất ngờ xuất hiện thành một dòng riêng trên hóa đơn, có thể tạo ra cảm giác doanh nghiệp đang thu thêm tiền, dù giá trị thực tế không lớn.
Chính vì vậy, cách tính giá không chỉ là bài toán về chi phí mà còn liên quan đến cách doanh nghiệp thiết kế trải nghiệm và truyền đạt với khách hàng.
Trong bài đăng, ông Tuấn cho biết việc lên tiếng cũng nhằm trả lời rõ những khách hàng hỏi thật, giúp họ yên tâm về các chi phí và dịch vụ đi kèm tại Tự Do. Ông đồng thời đề nghị những người chỉ trêu đùa hoặc cố tình gây tranh luận không nên tiếp tục đặt câu hỏi để tránh tạo hiểu lầm cho những khách hàng khác.