|
|
Học sinh tiểu học của TP.HCM tại triển lãm giáo dục. Ảnh: Khương Nguyễn. |
Thông tin về công tác tuyển sinh đầu cấp cho năm học 2026-2026, ông Nguyễn Văn Phong, Phó giám đốc Sở GD&ĐT TP.HCM, cho biết việc này đã được chuẩn bị từ rất sớm nhằm đảm bảo quyền lợi học tập cho học sinh trong bối cảnh quy mô người học của thành phố tiếp tục tăng cao và mô hình chính quyền địa phương hai cấp bắt đầu được triển khai.
Lượng lớn học sinh chuyển cấp
Ngay từ tháng 12/2025, Sở GD&ĐT TP.HCM đã phối hợp với UBND các phường, xã, đặc khu và Công an TP.HCM tiến hành rà soát dữ liệu dân cư, thống kê chính xác số lượng học sinh chuẩn bị vào các lớp đầu cấp.
Trên cơ sở dữ liệu này, ngành giáo dục xây dựng dự thảo kế hoạch tuyển sinh đầu cấp cho năm học 2026-2027 và đang lấy ý kiến các sở, ngành, địa phương trước khi trình UBND TP.HCM phê duyệt.
 |
| Học sinh lớp 1 tại trường Tiểu học Nguyễn Bỉnh Khiêm (phường Sài Gòn). Ảnh: Quỳnh Danh. |
Theo thống kê của Sở GD&ĐT, năm học 2026-2027, TP.HCM có 170.621 trẻ hoàn thành chương trình lớp Lá để vào lớp 1; 184.430 học sinh hoàn thành lớp 5 để vào lớp 6 và 169.927 học sinh lớp 9 dự kiến dự tuyển lớp 10. Đây đều là những con số lớn, đặt ra áp lực đáng kể cho công tác tổ chức tuyển sinh.
Về hệ thống trường lớp, khảo sát tại 168 đơn vị hành chính cho thấy toàn thành phố hiện có 1.245 trường công lập, trong đó 781 trường tiểu học và 464 trường THCS. Ở cấp tiểu học, mạng lưới trường được phân bổ tại tất cả địa phương, bảo đảm mỗi phường, xã đều có ít nhất một trường.
Tuy nhiên, cấp THCS vẫn còn một số địa bàn chưa có trường, buộc học sinh phải được phân bổ sang các địa phương lân cận khi chuyển cấp.
Bên cạnh đó, số lượng trường tiểu học và THCS giữa các địa phương có sự chênh lệch đáng kể. Phần lớn địa bàn có nhiều trường tiểu học hơn THCS, điển hình như xã Long Hải, phường Bình Hưng Hòa hay phường Hiệp Bình. Ngược lại, một số nơi có số trường THCS nhiều hơn tiểu học do được quy hoạch theo hướng trường quy mô lớn, tiếp nhận học sinh từ nhiều khu vực xung quanh.
Những khác biệt này có thể dẫn đến tình trạng thừa - thiếu cục bộ giữa các trường nếu không có phương án phân bổ hợp lý. Vì vậy, Sở GD&ĐT sẽ đóng vai trò điều phối chung, phối hợp với chính quyền địa phương để cân đối chỉ tiêu tuyển sinh giữa các khu vực.
Nhiều điểm mới đáng chú ý
Một điểm mới đáng chú ý trong tuyển sinh năm nay là khu vực tuyển sinh sẽ được tổ chức linh hoạt, không còn gắn cứng với ranh giới hành chính như trước. Việc phân bổ học sinh sẽ dựa trên dữ liệu dân cư và khoảng cách thực tế từ nơi ở của học sinh đến trường nhằm tạo điều kiện cho các em được học gần nhà.
"Chúng tôi đã chủ động phối hợp chặt chẽ với UBND các phường, xã, đặc khu để định hình lại bản đồ giáp ranh của TP.HCM sau sáp nhập; đồng thời tiến hành thống kê chi tiết số lượng trường học và số lượng học sinh tại từng phường, xã. Trên cơ sở dữ liệu này, chúng tôi áp dụng công nghệ bản đồ số để tính toán khoảng cách di chuyển hợp lý cho học sinh, từ đó tạo điều kiện thuận lợi nhất cho các em và giúp các trường có thể tổ chức tuyển sinh hiệu quả, hạn chế tình trạng chỗ thừa, chỗ thiếu", sở cho biết.
 |
| Học sinh tham gia kỳ thi lớp 10 tại TP.HCM. Ảnh: Duy Hiệu. |
Tuy nhiên, đại diện Sở GD&ĐT TP.HCM cho biết đây chỉ là công cụ hỗ trợ cho cơ quan quản lý trong quá trình tham vấn, còn quyết định phân bổ cuối cùng vẫn phải cân nhắc nhiều yếu tố như điều kiện đi lại và chỉ tiêu tuyển sinh của từng trường theo kế hoạch đã đăng ký.
Một thay đổi quan trọng khác trong công tác tuyển sinh năm nay là việc sử dụng dữ liệu dân cư trên ứng dụng VNeID. Theo đó, thông tin “nơi ở hiện tại” của học sinh trên hệ thống dữ liệu dân cư sẽ là căn cứ chính thức để xác định khu vực tuyển sinh, thay cho các khái niệm “thường trú” hoặc “tạm trú” trước đây. Quy định này được triển khai theo Đề án 06 của Chính phủ nhằm nâng cao tính chính xác và minh bạch trong quản lý.
Song song đó, Sở GD&ĐT yêu cầu phụ huynh đăng ký tuyển sinh trực tuyến tại cổng chính thức duy nhất của thành phố. Cơ quan quản lý sẽ tăng cường truyền thông để phụ huynh nhận diện đúng địa chỉ đăng ký, tránh sử dụng các trang web không chính thống hoặc giả mạo.
Ngoài ra, TP.HCM sẽ ưu tiên tổ chức dạy học 2 buổi/ngày đối với các khối lớp 1, 5, 6 và 9, đồng thời tăng số lớp và điều chỉnh sĩ số ở mỗi lớp tại những khu vực có mật độ dân số cao nhằm tiếp nhận hết học sinh trên địa bàn.
Theo Sở GD&ĐT, giải pháp này giúp đảm bảo 100% học sinh có chỗ học, tuy nhiên trong một số trường hợp, quy mô lớp và số lượng học sinh của từng trường có thể vượt mức tiêu chuẩn theo quy định của Bộ GD&ĐT.
Riêng tuyển sinh lớp 10, TP.HCM tiếp tục tổ chức thi với ba môn gồm Ngữ văn, Toán và Ngoại ngữ như những năm trước. Lãnh đạo Sở GD&ĐT thành phố cho biết công tác tổ chức kỳ thi này đã ổn định nên không dự kiến phát sinh khó khăn lớn.
Thị trường lao động thay đổi chóng mặt, để tồn tại, con người cần học tập suốt đời. Trong bối cảnh đó, tạp chí Tri Thức - Znews giới thiệu tới độc giả cuốn Học tập suốt đời của tác giả Michelle R.Weise.
Tác phẩm cung cấp cho độc giả những đánh giá về thị trường lao động tương lai, những giải pháp cho nhu cầu vừa học vừa làm đang ngày một tăng, cùng với đó là đưa ra những cách kết nối để quá trình chuyển đổi “học-làm” diễn ra thuận lợi hơn. Từ đó, tác giả nêu lên vai trò của việc học tập suốt đời.
