Cách bờ biển Vũng Tàu chừng 65 km ngoài thềm lục địa Việt Nam, dưới vùng nước chỉ sâu khoảng 46 m, có một cấu trúc dầu khí cao 500m mà giới phân tích gọi là phát hiện dầu lớn nhất Đông Nam Á trong hai thập kỷ. Tên nó là Hải Sư Vàng (Golden Sea Lion).
Trong tuần qua, mỏ này trở thành tâm điểm chú ý sau cái bắt tay giữa Petrovietnam và Murphy Oil của Mỹ. Mọi chuyện bắt đầu từ năm 2025.
"Đánh thức" con sư tử biển dưới bể Cửu Long
Đầu tháng 1/2025, Công ty dầu khí Mỹ Murphy Oil (trụ sở tại Houston) thông báo giếng thăm dò Hải Sư Vàng-1X ở Lô 15-2/17, bể Cửu Long, đã gặp dầu, giếng khoan tới độ sâu 4.000m tại vùng nước sâu 45m.
Thời điểm đó, ít ai nghĩ cái tên này sẽ sớm lên bảng xếp hạng cùng những phát hiện lớn nhất khu vực.
Rồi giếng thẩm lượng Hải Sư Vàng-2X, khoan từ tháng 10/2025 cho kết quả tháng 1/2026, làm mọi thứ đổi khác.
Giếng gặp 130m tầng dầu thuần trong hai tầng chứa: 100m ở tầng chính bên dưới và 30m ở tầng nông. Ở tầng chính, đáy dầu được đẩy sâu thêm 126m mà chưa gặp nước, đưa tổng "túi kho báu lỏng" hydrocarbon cao gần 500m.
Ảnh mang tính minh họa: Buenosairesherald
Wood Mackenzie đã xếp Hải Sư Vàng (Sư tử biển vàng) vào hàng phát hiện dầu lớn thứ ba Đông Nam Á kể từ năm 2000, và là lớn nhất Đông Nam Á trong 2 thập kỷ gần đây.
Ông Eric Hambly, Chủ tịch kiêm Giám đốc điều hành của Murphy Oil, nhận xét đầu năm 2026 rằng: "Đây là thời điểm then chốt đối với hoạt động kinh doanh của chúng tôi tại Việt Nam. Thành công của giếng Hải Sư Vàng-2X không chỉ củng cố tính khả thi về mặt thương mại của mỏ Hải Sư Vàng mà còn tạo tiền đề cho một chương trình phát triển mạnh mẽ.
Chúng tôi tự hào về sự thực hiện xuất sắc của đội ngũ và cam kết tiếp tục hợp tác chặt chẽ với các đối tác và Chính phủ Việt Nam để khai thác tối đa tiềm năng của mỏ này."
Cái bắt tay mới nhất từ Mỹ
Giữa lúc đó, hai bên bước sang một giai đoạn khác. Ngày 23/9/2026, Tổng Giám đốc Petrovietnam Lê Mạnh Cường và Chủ tịch kiêm CEO Murphy Oil - Eric Hambly - gặp nhau tại Mỹ.
Petrovietnam trao thỏa thuận khung về quan hệ đối tác với Murphy Exploration & Production Company (MEPCO). Trước mắt, thỏa thuận tập trung đẩy nhanh phát triển Hải Sư Vàng và tìm cơ hội thăm dò mới, nhất là ở bể Cửu Long.
Đại diện Petrovietnam và Murphy Oil trao đổi lộ trình đánh giá tài nguyên, hoàn thiện hồ sơ phát triển mỏ Hải Sư Vàng và chuẩn bị quyết định đầu tư. Ảnh: Petrovietnam
Các thỏa thuận này tạo cơ sở cho việc khai thác và tiêu thụ khoảng 57,4 triệu thùng dầu và 68,8 triệu MMBtu khí đến năm 2039, với tổng giá trị thương mại ước tính trên 4,1 tỷ USD; đồng thời thiết lập đầy đủ cơ chế lấy dầu, phối hợp bán dầu, mua bán khí và hạ tầng đấu nối - vận chuyển khí.
Các văn kiện kèm theo còn cụ thể hơn: Chúng bảo đảm đầu ra cho khoảng 57,4 triệu thùng dầu và 68,8 triệu MMBtu khí đến năm 2039, tổng giá trị trên 4,1 tỷ USD, thuộc dự án Lạc Đà Vàng.
Lọc dầu nhẹ: Lợi thế môi trường vượt trội
Với gánh nặng môi trường, một trong những điểm đáng giá nhất của Hải Sư Vàng là chất lượng dầu. 37 độ API xếp nó vào nhóm dầu nhẹ (Light Crude Oil), theo công bố đầu năm 2026 của Murphy Oil.
Theo quy chuẩn phân loại của Viện Dầu khí Mỹ (API), bất kỳ loại dầu thô nào có chỉ số API > 31,1 đều thuộc phân nhóm dầu nhẹ.
Khi đưa loại dầu này vào nhà máy lọc dầu để chế biến, nó mang lại nhiều ưu điểm rõ rệt giúp giảm thiểu đáng kể tác động tiêu cực tới môi trường so với việc chế biến dầu nặng (Heavy crude) hay dầu cực nặng.
Cụ thể:
Những lợi ích môi trường, năng lượng trong chế biến dầu nhẹ. Đồ họa do AI thự hiện
Tham khảo: Petrovietnam, Offshore Energy
