Sấm chớp liên hồi, thậm chí có sét giáng xuống mặt đất tại khu vực TP.HCM - Ảnh: MXH
Đêm 29 rạng sáng 30-9, TP.HCM chuyển mưa lớn, trước và trong cơn mưa sấm chớp liên hồi. Giữa đêm nhiều cú sét giáng xuống đô thị khiến nhiều người dân giật mình tỉnh giấc.
Đến chiều 30-9 mưa tiếp tục diễn ra rất lớn, có người đã chụp được hình ảnh sét đánh trúng nhà dân trong mưa. Chiều 1-10, cơn dông mạnh quét qua TP.HCM cũng có sấm chớp liên tục, trời có sấm rền suốt trận mưa lớn.
Lý giải về hình thái thời tiết chi phối Nam Bộ, ông Lê Đình Quyết, Trưởng phòng dự báo Đài Khí tượng thủy văn khu vực Nam Bộ, cho biết do từ cuối buổi sáng đến giữa trưa, đầu giờ chiều trời ít mây, nắng mạnh đốt nóng mặt đệm làm cho trời oi, nóng.
Đến chiều gió đông đẩy hơi ẩm từ biển vào đất liền gặp nền nhiệt đang cao, các yếu tố này khác biệt về tính chất, làm cho không khí bị xáo trộn, bất ổn định mạnh, năng lượng đối lưu tiềm năng ở mức cao.
Khi không khí xáo trộn mạnh hoặc nhiều mây đối lưu (là loại mây có độ cao hàng chục km) tạo thuận lợi cho điện tích dưới mặt đất và điện tích trong đám mây gặp gỡ nhau (điện tích trái dấu). Từ đó hiện tượng sấm chớp xảy ra liên tục.
Những ngày qua TP.HCM có những đợt mưa bất thường - Ảnh: THUẬN VĂN
Còn chuyên gia Lê Thị Xuân Lan đưa ra nhận định tháng 9 và tháng 10 là thời kỳ mưa nhiều nhất trong mùa mưa ở Nam Bộ, do hình thế thời tiết chủ yếu là gió mùa tây nam kết hợp với hoạt động của dải hội tụ nhiệt đới có trục nằm ngang theo hướng tây tây bắc - đông đông nam, ngang qua miền Trung rồi dịch chuyển xuống phía nam ngang qua Nam Bộ.
Ngoài ra, thời kỳ tháng 9 và 10 cũng có thể xuất hiện các cơn bão hoặc áp thấp nhiệt đới trong dải hội tụ này, đó là lý do hai tháng nay là cao điểm của mùa mưa. Trung bình có từ 15-20 ngày trong mỗi tháng có mưa, trong đó ít nhất 5-7 ngày có mưa to.
"Vừa qua, TP.HCM có mưa bất thường khi xảy ra mưa đêm và sáng. Đến chiều tối, mưa to với lượng mưa nhiều nơi từ 50mm đến trên 100mm, thậm chí có nơi mưa trên 150mm/ngày.
Nguyên nhân là do từ chiều 30-9 đến hết ngày 1-10 đã xuất hiện vùng áp thấp và nhiễu động do sự hội tụ gió đông và gió tây nam (còn gọi là nhiễu động sóng đông) từ ngoài biển vào đất liền. Với loại hình thế này, nhiễu động vào đất liền lúc nào thì bắt đầu mưa không kể ngày đêm, mưa cho đến khi nhiễu động này di chuyển về phía tây và suy yếu rồi tan dần thì hết mưa.
Vùng áp thấp này tuy không mạnh như áp thấp nhiệt đới hoặc bão nhưng nó cũng đem theo một lượng mây ẩm rất lớn từ biển vào gây mưa.
Ngoài ra, những khối mây dông dày đặc bao trùm cả Nam Bộ, đặc biệt là TP.HCM. Do điều kiện đô thị hóa gây ra hiệu ứng đảo nhiệt đô thị, những ổ mây dông trong dải hội tụ phát triển lên độ cao từ 6 - 10km góp phần gây sấm sét liên tục", bà Lan phân tích.
