Ảnh minh họa
Chính quyền của Tổng thống Donald Trump vừa quyết định nới lỏng một phần lệnh trừng phạt đối với dầu mỏ Iran, cho phép các lô hàng đang mắc kẹt trên biển được vận chuyển và tiêu thụ trong thời gian ngắn, trong bối cảnh căng thẳng Mỹ - Iran tiếp tục gây áp lực lên giá năng lượng toàn cầu.
Thông báo được Bộ trưởng Tài chính Scott Bessent đưa ra tối ngày 20/3 cho biết, Bộ Tài chính Mỹ đã ban hành một giấy phép tạm thời, cho phép bán lượng dầu của Iran hiện đang ở trên biển. Quy định này có hiệu lực đến ngày 19/4 và chỉ áp dụng đối với các lô dầu đã được vận chuyển trước đó, không bao gồm hoạt động khai thác hay giao dịch mới.
Theo ông Bessent, động thái này có thể giúp giải phóng khoảng 140 triệu thùng dầu ra thị trường, qua đó góp phần giảm bớt áp lực nguồn cung trong ngắn hạn. Tuy nhiên, ông nhấn mạnh đây là biện pháp mang tính giới hạn, đồng thời khẳng định Mỹ vẫn duy trì chính sách “áp lực tối đa” đối với Iran, đặc biệt trong việc hạn chế khả năng tiếp cận hệ thống tài chính quốc tế của quốc gia này.
Trước đó, trong một cuộc phỏng vấn, người đứng đầu Bộ Tài chính Mỹ cho biết việc tận dụng nguồn dầu Iran bị mắc kẹt là một công cụ nhằm gây sức ép lên Tehran, đồng thời góp phần kiểm soát giá năng lượng trong bối cảnh thị trường biến động.
Quyết định này được đưa ra khi tình hình an ninh tại Eo biển Hormuz tiếp tục căng thẳng. Các hoạt động quân sự và phản ứng của Iran tại khu vực này đã làm gián đoạn đáng kể lưu thông dầu mỏ qua tuyến vận tải chiến lược, khiến nguồn cung toàn cầu bị ảnh hưởng và giá nhiên liệu tăng cao. Dữ liệu từ American Automobile Association cho thấy giá xăng trung bình tại Mỹ đã tăng gần 1 USD/gallon so với một tháng trước.
Tuy vậy, động thái nới lỏng trừng phạt đã vấp phải sự phản đối từ một số nghị sĩ và chuyên gia. Thượng nghị sĩ Richard Blumenthal cho rằng quyết định này có thể mang lại lợi ích hạn chế về giá dầu nhưng lại vô tình hỗ trợ nguồn tài chính cho Iran. Trong khi đó, bà Victoria Taylor thuộc Atlantic Council đặt câu hỏi về tính nhất quán trong chính sách khi Mỹ vừa gia tăng áp lực quân sự vừa nới lỏng một phần trừng phạt đối với Tehran.
Động thái lần này là một phần trong loạt biện pháp mà chính quyền Tổng thống Trump triển khai nhằm giảm thiểu tác động kinh tế trong nước trước biến động năng lượng. Trước đó, Washington cũng đã cho phép giải phóng dầu từ kho dự trữ chiến lược và xem xét các giải pháp thúc đẩy sản lượng nội địa.
Trong ngắn hạn, việc bổ sung nguồn cung từ các lô dầu Iran mắc kẹt được kỳ vọng sẽ góp phần ổn định thị trường. Tuy nhiên, về dài hạn, diễn biến địa chính trị tại Trung Đông vẫn được đánh giá là yếu tố then chốt chi phối xu hướng giá năng lượng toàn cầu.
