Trong cuộc sống hiện đại, nhiều bậc cha mẹ luôn mong muốn con có nền tảng phát triển toàn diện, từ kiến thức văn hoá, ngoại ngữ đến các môn năng khiếu như âm nhạc hay thể thao. Tuy nhiên, việc cho con học gì, học khi nào và học theo cách nào lại là vấn đề khiến nhiều phụ huynh tranh luận không ngừng.
Câu chuyện dưới đây về việc ép trẻ học piano và ngoại ngữ đã thu hút sự quan tâm lớn, đặt ra câu hỏi quan trọng: cha mẹ nên định hướng hay nên lắng nghe con nhiều hơn?
Theo đó mới đây, trên một diễn đàn, chủ đề "phụ huynh thúc ép con học piano và ngoại ngữ" gây nhiều tranh cãi.
Theo đó, một số phụ huynh cho rằng việc trẻ học piano cũng như ngoại ngữ từ sớm là điều rất tốt bởi học ngoại ngữ đem lại cho trẻ nhiều cơ hội phát triển bản thân, giao tiếp khi trưởng thành, còn tập piano từ sớm giúp bé rèn khả năng tập trung, học tính kiên trì tự thúc đẩy bản thân mình...
Ngoài ra, việc "ép" trẻ học một cách khéo léo cũng là điều đương nhiên bởi phần lớn trẻ đều thích dễ dàng hơn cực khổ, thích chơi hơn thích học nên nếu không nghiêm khắc thúc đẩy trẻ kiên trì học tập và rèn luyện thì trẻ khó làm việc gì đến nơi đến chốn ấy.
Nếu trẻ có thể lựa bất kì môn học nào mà trẻ thích, sau đó nên kiên trì với môn học đó. Phụ huynh hay lựa piano vì nó dễ tiếp cận nhất, khi có nền tảng cơ bản rồi trẻ sẽ tự do lựa chọn theo sở thích cá nhân.
"Tập piano từ sớm giúp trẻ sử dụng hai bán cầu não cùng lúc, điều đó rất tốt. Bên cạnh đó, việc học piano còn rèn luyện khả năng tập trung cho những trẻ kém chú ý, giúp trẻ phát triển tính kiên trì, biết tự thúc đẩy bản thân. Đây cũng là tiền đề để sau này trẻ có thể tiếp cận các loại nhạc cụ khác dễ dàng hơn".
"Việc cho trẻ tiếp cận piano là điều tốt bởi đây là một dạng khai phá tài năng, âm nhạc cũng góp phần nuôi dưỡng tinh thần. Bạn nói đúng ở chỗ: thay vì để trẻ lướt xem những nội dung vô bổ, việc học piano giúp trẻ hình thành thói quen tập trung, tư duy logic và tạo ra một sản phẩm có ý nghĩa”.
"Học piano mang lại rất nhiều tác dụng, không chỉ đơn thuần là để biết chơi một nhạc cụ. Ngoài việc giúp người học phát triển khả năng cảm âm và hình thành “máu nghệ thuật”, piano còn hỗ trợ cân bằng hoạt động của cả hai bán cầu não, kích thích các giác quan, rèn luyện tính kiên trì và khả năng tập trung. Bên cạnh đó, việc học piano cũng góp phần hình thành tính cách và bản chất của mỗi người".
Ảnh minh họa
Song cũng có bậc cha mẹ cho rằng việc học ngoại ngữ từ nhỏ là điều rất đúng nhưng sự thật, việc học piano lại còn tùy vào sở thích của từng đứa trẻ, đôi khi với những đứa trẻ không có sở thích học piano thì việc bị cha mẹ ép học khiến trẻ bị tạo thêm áp lực.
Dạy trẻ học văn hoá, ngoại ngữ và năng khiếu: đúng thì tốt, nhưng phải đi cùng sự tôn trọng
Học văn hóa, học ngoại ngữ và học các môn năng khiếu đều mang lại những lợi ích không thể phủ nhận đối với sự phát triển toàn diện của trẻ. Ngoại ngữ mở ra cơ hội giao tiếp, giúp trẻ tự tin, linh hoạt hơn khi hội nhập. Các môn nghệ thuật như piano lại rèn luyện khả năng cảm thụ, sự tập trung, tư duy sáng tạo và tính kỷ luật.
Tuy vậy, dù những lợi ích này rất lớn, chúng chỉ phát huy tối đa khi đứa trẻ thật sự sẵn sàng và hứng thú với việc học.
Ép buộc sẽ chỉ khiến trẻ mệt mỏi, học trong áp lực và thậm chí hình thành nỗi sợ hãi với chính môn học mà đáng lẽ chúng có thể yêu thích.
Điều quan trọng nhất là cha mẹ cần nhớ rằng mỗi đứa trẻ có một cá tính và năng lực riêng. Có trẻ thích âm nhạc, có trẻ lại mê vẽ, mê thể thao hoặc hứng thú với công nghệ.
Nếu cha mẹ áp đặt mong muốn của mình mà không xem trẻ có phù hợp hay không, điều đó không chỉ tạo áp lực mà còn khiến trẻ mất đi cơ hội khám phá con đường thật sự thuộc về mình. Sự tôn trọng lựa chọn của con không phải là sự buông thả, mà là giúp trẻ được phát triển theo đúng khả năng tự nhiên.
Ảnh minh họa
Bên cạnh đó, việc học năng khiếu hay ngoại ngữ cần được xây dựng trên tinh thần hợp tác giữa cha mẹ và con cái. Trước khi quyết định cho con theo học một môn nào đó, cha mẹ nên trò chuyện để hiểu cảm xúc của con, tìm hiểu xem con có hứng thú không, có muốn thử hay không.
Nếu trẻ chưa sẵn sàng, cha mẹ có thể cho con trải nghiệm trước, học thử trong thời gian ngắn để con thật sự hiểu mình thích gì. Sự đồng thuận giữa cha mẹ và trẻ sẽ giúp quá trình học trở nên nhẹ nhàng và hiệu quả hơn rất nhiều.
Ngoài ra, cha mẹ cần hiểu rằng trẻ không chỉ học bằng kiến thức mà còn học bằng cảm xúc. Khi trẻ cảm thấy được lắng nghe và được tôn trọng, trẻ sẽ chủ động hơn, kiên trì hơn và dễ dàng gặt hái thành quả tốt.
Ngược lại, nếu trẻ học trong áp lực, thành tích hay so sánh với bạn bè, điều đó có thể để lại ảnh hưởng xấu đến tâm lý, làm giảm động lực và gây căng thẳng lâu dài.
Cuối cùng, giáo dục toàn diện không chỉ là tạo điều kiện cho trẻ học thật nhiều, mà là giúp trẻ học đúng thứ mình phù hợp và vui vẻ khi học. Cha mẹ có thể định hướng, có thể gợi ý, nhưng quyết định cuối cùng nên có sự tham gia của con.
Khi cha mẹ trở thành người đồng hành thay vì người ép buộc, trẻ sẽ cảm thấy việc học là hành trình khám phá bản thân chứ không phải là một gánh nặng.
Và chính điều đó mới giúp những môn văn hoá, ngoại ngữ hay năng khiếu trở thành hành trang quý giá đi theo trẻ suốt đời.
