Ảnh minh họa
Iraq đã nâng lượng dầu thô xuất khẩu qua cảng Ceyhan của Thổ Nhĩ Kỳ lên khoảng 500.000 thùng/ngày, mức cao nhất kể từ khi tuyến đường ống Kirkuk-Ceyhan được khôi phục hoạt động vào tháng 9/2025. Động thái này nhằm đa dạng hóa tuyến vận chuyển, giảm phụ thuộc vào eo biển Hormuz trong bối cảnh xung đột tại Trung Đông gây gián đoạn hoạt động xuất khẩu dầu mỏ.
Theo Kurdistan 24, một nguồn tin từ Công ty Dầu khí phía Bắc Iraq cho biết, lượng dầu thô xuất khẩu qua cảng Ceyhan đã tăng lên 500.000 thùng/ngày, so với mức khoảng 350.000 thùng/ngày trước đó. Đây là lần đầu tiên hoạt động xuất khẩu qua tuyến đường này đạt mức trên kể từ khi đường ống dẫn dầu được nối lại vào tháng 9/2025.
Đáng chú ý, Iraq đang tận dụng tuyến vận chuyển phía bắc để đưa dầu thô từ các mỏ phía nam ra thị trường quốc tế. Theo nguồn tin trên, khoảng 200.000 thùng dầu thô Basrah mỗi ngày hiện được vận chuyển bằng xe bồn đến các trạm thu gom tại Sarallu và Khurmala, trước khi được bơm vào hệ thống đường ống dẫn dầu đi Ceyhan.
Việc gia tăng vận chuyển qua Thổ Nhĩ Kỳ diễn ra trong bối cảnh hoạt động xuất khẩu dầu của Iraq chịu sức ép lớn từ những gián đoạn tại eo biển Hormuz. Kể từ khi xung đột giữa Mỹ, Israel và Iran bùng phát vào tháng 3/2026, tuyến hàng hải chiến lược này gần như bị tê liệt, ảnh hưởng trực tiếp đến hoạt động vận chuyển dầu của Iraq và nhiều nhà sản xuất khác tại vùng Vịnh.
Trong những tuần đầu của cuộc xung đột, sản lượng dầu thô tại các mỏ phía nam Iraq giảm khoảng 70%, xuống còn trung bình 1,3 triệu thùng/ngày, từ mức 4,3 triệu thùng/ngày trước xung đột, theo Oilprice. Trước tình hình này, Baghdad buộc phải tìm kiếm các tuyến vận chuyển thay thế nhằm duy trì dòng chảy dầu thô ra thị trường.
Một trong những phương án quan trọng là khôi phục đường ống Kirkuk-Ceyhan, tuyến vận chuyển dầu từ miền bắc Iraq đến cảng Ceyhan bên bờ Địa Trung Hải của Thổ Nhĩ Kỳ. Hệ thống này từng ngừng hoạt động khoảng 2 năm rưỡi. Sau khi được nối lại, tuyến đường ống trở thành một trong những lựa chọn quan trọng giúp Iraq giảm phụ thuộc vào hoạt động vận chuyển qua Hormuz. Cùng với việc tăng cường vận chuyển dầu bằng xe bồn từ miền nam lên phía bắc, Baghdad đang từng bước mở rộng công suất xuất khẩu qua hành lang Ceyhan.
Dù vậy, hoạt động xuất khẩu của Iraq vẫn đang chịu ảnh hưởng từ những biến động tại khu vực. Trong tháng 10, Bộ trưởng Dầu mỏ Iraq Bassem Mohammed Khudair cho biết lượng dầu xuất khẩu của nước này đã vượt 3,4 triệu thùng/ngày, tiến gần mức trước khi xung đột bắt đầu diễn ra.
Về dài hạn, Iraq cũng lên kế hoạch khôi phục dự án đường ống dẫn dầu sang Syria, đưa dầu thô từ nước này đến bờ biển Địa Trung Hải mà không phải đi qua eo biển Hormuz. Tuy nhiên, dự án được đánh giá cần thêm khoảng 3-4 năm để hoàn thành, với chi phí đầu tư ước tính lên tới 15 tỷ USD.
Việc mở rộng các tuyến vận chuyển qua Thổ Nhĩ Kỳ và Syria cho thấy Iraq đang tìm cách đa dạng hóa hạ tầng xuất khẩu dầu, qua đó giảm rủi ro trước những gián đoạn tại các tuyến hàng hải chiến lược ở Trung Đông.