Cả thế giới run rẩy trước thảm họa AI, "giáo chủ ngành chip" Jensen Huang chỉ thản nhiên phán: "Toàn trò vớ vẩn"

Hàng loạt cảnh báo về "tận thế" AI sắp đến

Đối với những người tin vào thảm họa AI, những lời cảnh báo đang xuất hiện khắp nơi.

Khi OpenAI ra mắt ChatGPT cách đây gần 4 năm, công cụ này thậm chí còn chưa thể thực hiện các phép tính số học cơ bản. Thế nhưng giờ đây, công ty đã sở hữu những mô hình chưa ra mắt với khả năng thông thạo toán học cao cấp — thứ ngôn ngữ của vũ trụ — vượt xa hầu hết những nhà toán học hàng đầu.

Nếu các AI này chưa phải là những hacker giỏi nhất thế giới thì cũng đã tiệm cận trình độ đó. Hàng loạt bản thể AI đã vượt thoát khỏi sự kiểm soát.

Để lên kế hoạch cho những đợt tấn công mạng táo bạo nhất, chúng thậm chí đã tự tạo ra các diễn đàn tạm thời trên không gian mạng công cộng. Không ai biết chúng sẽ làm gì tiếp theo — và cũng không ai có thể biết, bởi các mô hình này giờ đây đã nhận thức được khi nào năng lực của chúng đang bị đưa ra thử nghiệm. Chúng ta sẽ không bao giờ còn có thể khẳng định chính xác các AI tân tiến nhất sẽ hoạt động như thế nào khi không có sự giám sát của con người.

Một số nhân tố quyền lực nhất trong ngành AI cho biết họ đang ngập tràn trong nỗi sợ hãi và liên tục đưa ra những lời cảnh báo đầy lo ngại.

Cuối tuần trước, Dario Amodei, CEO của Anthropic, đã lên tiếng cảnh báo rằng các AI có khả năng tự cải tiến có thể sớm vượt tầm kiểm soát và chiếm quyền điều hành toàn bộ mạng internet. Ông kêu gọi làm chậm lại tiến trình phát triển AI, đồng thời cam kết sẽ đưa các bên giám sát độc lập bên ngoài vào quy trình vận hành của công ty mình.

Sam Altman, CEO của OpenAI, cũng nhanh chóng hứa hẹn sẽ thực hiện các biện pháp tương tự. Trong những tuần gần đây, cả hai công ty đều ghi nhận làn sóng các nhà nghiên cứu xin nghỉ việc vì lo sợ trước những gì họ có thể sắp tạo ra.

Thế nhưng, xuất hiện một ngoại lệ đáng chú ý đứng ngoài "dàn hợp xướng" của những kẻ tiên tri thảm họa: Jensen Huang, CEO của tập đoàn sản xuất chip Nvidia — nhà cung cấp bán dẫn cao cấp chủ lực cho toàn bộ ngành công nghiệp AI.

Chỉ tính riêng trong tuần qua, ít nhất hai lần Huang đã công khai gạt đi những mối quan ngại mang tính sinh tồn về AI, coi đó là những chiêu trò thổi phồng và thiếu tính khoa học.

Tại một hội nghị của Goldman Sachs diễn ra vào ngày 10/9, ông đã cáo buộc các lãnh đạo trong ngành cố tình gieo rắc nỗi sợ hãi về an ninh mạng nhằm kích cầu thị trường cho chính các sản phẩm của họ. "Còn cách tạo ra nhu cầu nào tốt hơn việc tự tạo ra một vấn đề?" ông nói.

Tại sao Jensen Huang không sợ AI?

Việc Huang có thể thản nhiên chế giễu những khách hàng quan trọng nhất của mình mà không hề e sợ sự trả đũa chính là minh chứng cho tầm ảnh hưởng tuyệt đối của ông, theo The Atlantic.

Cả Amodei lẫn Altman đều không thể mạo hiểm làm mất lòng Huang. Họ khao khát có được các dòng chip của Nvidia để huấn luyện những mô hình tân tiến nhất của mình. Dù ai vươn lên dẫn đầu trong cuộc đua này thì Huang vẫn là người hưởng lợi cuối cùng — không chỉ nhờ doanh số bán chip khổng lồ mà còn nhờ cổ phần mà Nvidia nắm giữ tại cả hai công ty.

Ngay cả Tổng thống Mỹ Donald Trump cũng tìm cách lấy lòng Huang. Ông Trump từng đưa ông Huang đi cùng trong chuyến thăm chính thức tới Trung Quốc vào đầu năm nay. Đầu tuần này, khi Huang đang trên sân khấu công kích quan điểm bi quan của Amodei tại buổi ghi hình của podcast công nghệ nổi tiếng All-In , ông Trump đã gọi điện trực tiếp vào di động của ông.

Huang mở loa ngoài, và trong tiếng hò reo, pháo tay hưởng ứng của khán giả tại hội trường, hai người đàn ông đã tìm thấy tiếng nói chung qua góc nhìn chia sẻ rằng — như cách ông Trump đúc kết — thuyết thảm họa AI chỉ là "một trò lừa đảo".

Huang chưa bao giờ tỏ ra quá lo lắng về những rủi ro mang tính thảm họa từ AI. Vào tháng 5/2023, khi khả năng vượt trội của các mô hình ngôn ngữ lớn dần trở nên rõ ràng, hơn 350 lãnh đạo trong ngành — bao gồm cả Amodei và Altman — đã cùng ký vào một bản tuyên bố đặt rủi ro diệt vong do AI ngang hàng với "các rủi ro quy mô xã hội khác như đại dịch hay chiến tranh hạt nhân".

Huang không ký, và cũng không có bất kỳ ai khác từ Nvidia tham gia ký kết, cho thấy sự đồng thuận ý kiến một cách kinh ngạc tại công ty này. Cuối năm đó, ông chia sẻ với tạp chí The New Yorker rằng ông chưa bao giờ lo lắng về công nghệ này, dù chỉ một lần. "Tất cả những gì nó làm chỉ là xử lý dữ liệu," ông nói. "Còn có vô số điều khác đáng để lo lắng hơn."

Khi mối lo ngại về những gì AI có thể gây ra lan rộng vượt ra ngoài phạm vi giới chuyên môn, sự khó chịu của Huang lại càng gia tăng.

Ông đã nhiều lần gạt bỏ các kêu gọi đưa ra quy định quản lý, nhấn mạnh rằng an toàn là một bài toán về kỹ thuật chứ không phải là vấn đề pháp lý. Hồi tháng 1, chia sẻ trên podcast No Priors , Huang nhận định rằng "kịch bản thảm họa" là "chẳng giúp ích gì cho người dân, không giúp ích cho ngành công nghiệp, không giúp ích cho xã hội, và cũng chẳng giúp ích gì cho các chính phủ".

Vào đầu mùa hè này, ông trả lời trên Axios rằng quan niệm AI sẽ dẫn đến kết cục diệt vong của nhân loại là "hoàn toàn vớ vẩn". Trong khi đó, ông liên tục sức ép lên Tổng thống Trump nhằm gỡ bỏ các hạn chế bán chip cho Trung Quốc, hành động có thể khiến nghiên cứu AI (cùng mọi rủi ro đi kèm) lan rộng trên quy mô toàn cầu.

Qua nhiều năm, ông đã nhiều lần quay trở lại với ý tưởng rằng AI, theo một nghĩa nào đó, sẽ tự quản lý lẫn nhau. Vào tháng 10/2024, ông phát biểu trên podcast BG2 rằng chúng ta có thể trông cậy vào các AI để giám sát những mô hình mạnh nhất, và gần đây hơn, ông nhận định rằng chi phí AI giảm xuống sẽ giúp việc giám sát tự động này trở nên dễ dàng đạt được hơn.

Việc các AI đã vượt qua sự giám sát của các bên quản lý — dù là con người hay chính các hệ thống khác — dường như không làm Huang bận tâm.

Chỉ duy nhất một lần — theo những gì tôi có thể tìm hiểu — ông từng thừa nhận khả năng chúng ta sẽ tạo ra một AI quá mạnh đến mức không thể kiểm soát. "Một ngày nào đó chúng ta sẽ có AI cấp Chúa trời," Huang từng phát biểu vào tháng 1, nhưng ngày đó vẫn chưa đến.

Và hiện tại, Huang dường như đang làm tất cả những gì có thể trong phạm vi quyền lực to lớn của mình để đẩy nhanh ngày đó đến sớm hơn.

Theo Quốc Vinh