Lời khuyên cho tất cả những ai hay gọi điện thoại qua Zalo, Messenger...

Ảnh minh hoạ (Nguồn: Internet)

Trước tình trạng tội phạm sử dụng công nghệ Deepfake (giả mạo hình ảnh) và Deepvoice (giả mạo giọng nói) đang diễn biến phức tạp, gia tăng trên phạm vi cả nước, Công an tỉnh Tây Ninh khuyến cáo người dân cần nâng cao cảnh giác với chiêu trò lừa đảo này.

Cụ thể, lực lượng Công an cho biết, trên phạm vi cả nước, từ đầu năm 2025, Cục An ninh mạng và phòng, chống tội phạm sử dụng công nghệ cao đã ghi nhận hàng trăm vụ lừa đảo sử dụng Deepfake để chiếm đoạt hàng chục tỷ đồng.

Đáng chú ý, các đối tượng chủ yếu giả mạo người thân, bạn bè, cán bộ Công an, Viện kiểm sát… qua các cuộc gọi video trên Zalo, Messenger, Telegram.

Trên địa bàn tỉnh Tây Ninh, tội phạm lừa đảo trên không gian mạng có chiều hướng gia tăng, với thủ đoạn ngày càng tinh vi. Từ đầu năm 2025 đến nay, Công an tỉnh đã phát hiện, điều tra 10 vụ, khởi tố 42 đối tượng.

Các vụ việc ghi nhận chủ yếu ở các hình thức giả danh cơ quan chức năng, giả mạo người thân để vay, mượn tiền. Đặc biệt, các thủ đoạn lừa đảo sử dụng công nghệ Deepfake, Deepvoice đã bắt đầu xuất hiện và có nguy cơ lan rộng.

Người dân cần cảnh giác trước các cuộc gọi có sử dụng Deepfake, Deepvoice

Đại úy Lý Xuân Tân - Phòng An ninh mạng và phòng, chống tội phạm sử dụng công nghệ cao, Công an tỉnh Tây Ninh cho biết, sự phát triển của công nghệ và trí tuệ nhân tạo đang khiến việc thực hiện thủ đoạn lừa đảo trở nên dễ dàng.

"Chỉ cần khoảng vài giờ đồng hồ với chi phí khoảng vài trăm nghìn đồng, các đối tượng có thể sử dụng những tài liệu, hình ảnh, video có sẵn trên mạng xã hội để dựng lên những video có khuôn mặt, giọng nói giả mạo, nhằm thực hiện hành vi lừa đảo chiếm đoạt tài sản”, Đại uý Tân cảnh báo.

Ảnh minh hoạ (Nguồn: Công an tỉnh Tây Ninh)

Bên cạnh đó, thời gian qua, việc người dân quá cởi mở chia sẻ đời tư lên mạng xã hội đang vô tình “cung cấp nguyên liệu” và “tiếp tay” cho tội phạm. Đầu tiên là các bức ảnh selfie, video được công khai trên mạng xã hội. Khi tài khoản bị chiếm quyền, kẻ xấu sẽ thu thập toàn bộ dữ liệu, danh sách bạn bè để làm mục tiêu tấn công.

Bên cạnh đó, dữ liệu cá nhân bị rò rỉ từ ngân hàng, sàn thương mại điện tử, ứng dụng giao hàng, hoặc các cuộc gọi cũ bị ghi âm, quay lén cũng trở thành công cụ cho các hành vi lừa đảo.

Theo các chuyên gia an ninh mạng, AI chỉ cần 3-5 giây ghi âm đã có thể tạo được bản sao giọng nói; 20 giây âm thanh từ video trên mạng xã hội đã có thể dựng giọng nói giả thuyết phục; vài bức ảnh selfie là đủ để ghép khuôn mặt.

Khi thực hiện cuộc gọi Deepfake, các đối tượng thường cố tình tạo ra các khó khăn kỹ thuật như đổ lỗi cho “sóng yếu”, “mạng lag” hoặc dùng điện thoại cũ. Ngoài ra, chúng còn sử dụng chiêu trò cúp máy chủ động và chuyển sang nhắn tin; không cho đối phương nhìn rõ, chỉnh góc quay, ánh sáng mờ, độ phân giải thấp, che một phần khuôn mặt.

Đối tượng còn có thể gây nhiễu bằng âm thanh, cảm xúc để đánh lạc hướng; dùng giấy tờ, hình ảnh giả làm “bằng chứng” (gửi ảnh lệnh bắt, quyết định khởi tố giả, ảnh chân dung cắt ghép, thẻ ngành giả); đánh vào sự vội vã của người dân và yêu cầu chuyển tiền ngay lập tức.

 Làm thế nào để phòng tránh thủ đoạn lừa đảo có sử dụng Deepfake, Deepvoice?

Đại úy Lý Xuân Tân nhấn mạnh, để nhận biết và phòng ngừa thủ đoạn lừa đảo bằng Deepfake, mỗi gia đình cần đặt một câu hỏi bí mật chỉ người thân biết (ngày kỷ niệm, sự kiện riêng...). Khi có người thân gọi điện/video nhờ chuyển tiền, người dân bắt buộc phải hỏi để xác minh thông tin.

Bên cạnh đó, người nhận cuộc gọi cần đề nghị người gọi “đưa tay lên mặt”, “xoay mặt sang trái/phải”, “vẫy tay”, “dụi mắt”. Bởi lẽ, Deepfake rất khó làm chính xác các động tác này, nếu người gọi từ chối, tìm lý do né tránh thì dừng cuộc gọi.

Người dân cũng có thể quan sát các chi tiết bất thường như: khẩu hình không khớp tiếng nói, môi/răng/lưỡi mờ nhòe, viền khuôn mặt không sắc nét, ánh sáng không đều, nháy mắt bất thường, cử động má không tự nhiên.

Người dân tuyệt đối không chuyển tiền ngay trong cuộc gọi và phải xác minh trực tiếp mọi giao dịch tài chính lớn. Khi nghi vấn lừa đảo, cần ngắt kết nối ngay và báo cho cơ quan Công an gần nhất hoặc gọi tổng đài 113, 156.

Cuối cùng, người sử dụng ứng dụng gọi điện lưu ý, các hình ảnh, giọng nói và video hiện không còn là căn cứ đủ tin cậy để xác thực danh tính.

Theo hà Giang