Con gái liệt sĩ Nguyễn Thị Minh Khai xúc động trước thông tin xác minh nơi chôn cất mẹ

Ngày 21/8, trò chuyện với phóng viên Tiền Phong, bà Lê Nguyễn Hồng Minh cho biết rất xúc động trước thông tin Bộ Tư lệnh TPHCM đề nghị UBND phường Tân Định tổ chức thu thập thông tin, khảo sát và xác minh vị trí được cho là nơi chôn cất liệt sĩ Nguyễn Thị Minh Khai.

Bà Lê Nguyễn Hồng Minh, con gái liệt sĩ Nguyễn Thị Minh Khai, nhiều năm đau đáu tìm nơi an nghỉ của mẹ. (Ảnh: Nguyễn Tiến)

“Cả đời tôi chỉ mong tìm được nơi yên nghỉ của mẹ”, bà Lê Nguyễn Hồng Minh chia sẻ.

Theo bà Lê Nguyễn Hồng Minh, điều bà mong mỏi nhất lúc này là các cơ quan chức năng có thể xác minh được vị trí chôn cất mẹ dựa trên những tài liệu, thông tin mà gia đình đã thu thập trong nhiều năm qua.

“Nếu xác minh được nơi mẹ tôi được an táng, gia đình sẽ vô cùng hạnh phúc và mãn nguyện", bà Lê Nguyễn Hồng Minh nói và mong mỏi, có một tấm bia tưởng niệm nơi mẹ yên nghỉ để gia đình đến thắp hương.

Không chỉ mong tìm được nơi an nghỉ của mẹ, bà Lê Nguyễn Hồng Minh còn mong xác định được nơi chôn cất các đồng chí Võ Văn Tần, Hà Huy Tập và Nguyễn Hữu Tiến, những người được cho là đã bị thực dân Pháp đem đi chôn giấu bí mật sau khi hy sinh. Nơi an nghỉ thực sự của những người con ưu tú của đất nước vẫn là khoảng trống xót xa suốt hơn 8 thập kỷ.

Bà Lê Nguyễn Hồng Minh cũng gửi lời cảm ơn Đảng, Nhà nước cùng các cơ quan chức năng, Bộ Tư lệnh TPHCM, đã quan tâm, tiếp nhận kiến nghị của gia đình và tiến hành các bước xác minh nơi an nghỉ của mẹ bà.

Hơn 80 năm đau đáu tìm nơi mẹ yên nghỉ

Ở tuổi 87, bà Lê Nguyễn Hồng Minh - người con gái duy nhất của cố Tổng Bí thư Lê Hồng Phong và liệt sĩ Nguyễn Thị Minh Khai vẫn chưa biết chính xác nơi mẹ mình được chôn cất.

Liệt sĩ Nguyễn Thị Minh Khai bị thực dân Pháp xử bắn ngày 28/8/1941, khi bà Minh mới hơn 2 tuổi. Từ đó đến nay, người con gái vẫn mang trong mình một tâm nguyện: tìm được nơi mẹ yên nghỉ để có một nơi thắp hương, tưởng nhớ.

Chân dung nhà cách mạng Nguyễn Thị Minh Khai (Nguồn ảnh: Nhà lưu niệm đồng chí Nguyễn Thị Minh Khai).

Suốt nhiều thập kỷ, bà Lê Nguyễn Hồng Minh miệt mài sưu tầm tài liệu, tìm hiểu những địa danh gắn với cuộc đời và sự hy sinh của mẹ. Các nguồn thông tin mà gia đình thu thập được đều hướng đến khu vực từng là nghĩa trang Đất Thánh Chà, nay nằm đối diện khu vực Công viên Lê Văn Tám.

Theo bà Lê Nguyễn Hồng Minh, có ba nhóm thông tin quan trọng củng cố nhận định này.

Trước hết là lời kể của bà ngoại, mẹ ruột liệt sĩ Nguyễn Thị Minh Khai. Lúc sinh thời, bà nhiều lần nhắc rằng thi hài con gái được đưa về chôn tại Đất Thánh Chà.

Nguồn thông tin thứ hai là lời kể của bà Nguyễn Thị Năm (tức Hai Sóc), người được cho là trực tiếp chứng kiến vụ xử bắn tại Nhà thương Giếng Nước. Sau cuộc hành quyết ngày 28/8/1941, bà Năm dò hỏi và được biết thi hài các chiến sĩ cách mạng được đưa sang nghĩa trang của người Ấn Độ, đối diện nghĩa địa Đất Thánh Tây.

Nhà thương Giếng Nước (nay là Bệnh viện Đa khoa Hóc Môn), nơi thực dân Pháp xử bắn liệt sĩ Nguyễn Thị Minh Khai. (Ảnh: Tư liệu)

Khi đến thắp hương, bà Năm còn được người gác cổng chỉ vị trí liệt sĩ Nguyễn Thị Minh Khai được chôn gần khu vực sát tường nghĩa địa.

Nguồn thông tin thứ ba đến từ cố Giáo sư Trần Văn Giàu. Theo bà Lê Nguyễn Hồng Minh, giáo sư từng cho biết khi khu vực góc nghĩa trang Đất Thánh Chà được đào móng xây dựng, người ta phát hiện nhiều hài cốt. Ông cho rằng trong số đó nhiều khả năng có hài cốt của Nguyễn Thị Minh Khai và các đồng chí hy sinh cùng ngày.

Bà Lê Nguyễn Hồng Minh mong có một nơi được xác nhận để gia đình thắp nén hương tưởng nhớ mẹ. (Ảnh: Nguyễn Tiến)

Tuy nhiên, nghĩa trang Đất Thánh Chà ngày nay đã không còn. Khu vực từng là nghĩa trang đã trở thành khu dân cư sau quá trình đô thị hóa.

Trong đơn gửi cơ quan chức năng hồi tháng 6, bà Lê Nguyễn Hồng Minh cho biết không đề nghị đào bới hay giải tỏa nhà cửa của người dân để tìm hài cốt. Điều bà mong muốn là các cơ quan chức năng tiếp tục nghiên cứu, xác minh và nếu đủ cơ sở thì xác nhận khu vực nghĩa trang Đất Thánh Chà cũ là nơi chôn cất liệt sĩ Nguyễn Thị Minh Khai.

Từ đó, gia đình mong có một hương án hoặc bia tưởng niệm tại khu vực phù hợp để có nơi tưởng nhớ người mẹ đã hy sinh khi bà còn quá nhỏ.