Vi phạm về thủ tục đất đai trước 1/8/2024 vẫn có thể được cấp sổ đỏ

Bộ Nông nghiệp và Môi trường đang lấy ý kiến về dự thảo Luật Đất đai (sửa đổi) đến hết ngày 10/8/2026.

Một trong những định hướng sửa đổi chính sách là bổ sung quy định mới về nguyên tắc cấp giấy chứng nhận quyền sử dụng đất, quyền sở hữu tài sản gắn liền với đất (sổ đỏ) và xử lý các tồn tại trong quản lý đất đai.

Theo cơ quan soạn thảo, thực tiễn cho thấy, công tác đăng ký đất đai bắt buộc chưa được các cấp chính quyền triển khai hiệu quả. Việc lưu trữ hồ sơ địa chính qua các thời kỳ tại một số địa phương chưa tốt dẫn đến phải xác minh nguồn gốc đất đai để cấp sổ đỏ còn gặp nhiều khó khăn, vướng mắc.

Theo đề xuất tại dự thảo Luật Đất đai (sửa đổi), trường hợp vi phạm về thủ tục trước 1/8/2024 vẫn có thể được cấp sổ đỏ. Ảnh minh hoạ.

Cùng với đó, các quy định về cấp giấy chứng nhận đối với trường hợp hộ gia đình, cá nhân đang sử dụng đất do tồn tại của lịch sử để lại chưa được giải quyết thỏa đáng như đất có nguồn gốc từ nông, lâm trường; đất được giao không đúng thẩm quyền; đất lấn, chiếm; tự ý chuyển mục đích sử dụng đất hoặc vướng mắc trong xác định diện tích đất ở.

Những bất cập này không chỉ gây khó khăn cho người dân mà còn tạo ra sự thiếu công bằng giữa các trường hợp sử dụng đất.

Để tháo gỡ các vướng mắc trên, dự thảo Luật Đất đai (sửa đổi) bổ sung chính sách mới về cấp giấy chứng nhận và xử lý tồn tại lịch sử theo hướng thực tế, nhân văn nhưng chặt chẽ.

Theo đó, không hồi tố đối với các trường hợp đã được cấp giấy chứng nhận quyền sử dụng đất lâu dài.

Đối với các trường hợp có vi phạm về thủ tục đất đai trước ngày 1/8/2024 nhưng đã sử dụng đất ổn định, không có tranh chấp, phù hợp với quy hoạch, không ảnh hưởng đến quốc phòng, an ninh, môi trường và an toàn công trình thì sẽ được xem xét công nhận quyền sử dụng đất và cấp giấy chứng nhận.

Người sử dụng đất phải thực hiện đầy đủ nghĩa vụ tài chính với Nhà nước. Riêng đối với các trường hợp có vi phạm từ sau 1/8/2024 thì phải xử lý nghiêm minh, có chế tài đủ mạnh để ngăn chặn vi phạm.

Đồng thời, giải quyết công nhận và cấp sổ đỏ đối với các trường hợp không thực hiện thủ tục chuyển quyền sử dụng đất theo quy định.

Với trường hợp tự ý chuyển mục đích sử dụng đất nông nghiệp trong khu dân cư mà phù hợp với quy hoạch thì cấp giấy chứng nhận theo hiện trạng, không tháo dỡ công trình.

Dự thảo cũng đề xuất cho phép công nhận và cấp sổ trong trường hợp đất nông nghiệp sử dụng do lấn chiếm (giải quyết như đất tự khai hoang); trường hợp đất giao trái thẩm quyền do lịch sử để lại (thì giải quyết giống nhau đối với cả trường hợp có nhà và không có nhà)...