Bỏ hơn 30 triệu mua điện thoại Samsung, sao vừa mở máy người dùng đã phải còng lưng đi “dọn rác”?

Theo trang tin Android Authority, Android Central, với một chiếc smartphone thuộc phân khúc cao, người dùng thường kỳ vọng trải nghiệm “mở hộp” sẽ chỉn chu ngay từ những thao tác đầu tiên.

Tuy nhiên, trên dòng Galaxy S26 mới, điều khiến nhiều người phải làm sau khi kích hoạt máy lại không phải khám phá các tính năng mới, mà là dành thời gian gỡ bỏ hoặc vô hiệu hóa hàng loạt ứng dụng được cài đặt sẵn.

Đây vốn không phải câu chuyện xa lạ trên Android.

Thế nhưng, khi nó xuất hiện trên một mẫu điện thoại chủ lực có giá khởi điểm từ 900 USD (tương đương với hơn 23 triệu VNĐ), trong đó Galaxy S26 Ultra có giá từ 1.300 USD (tương đương với hơn 34 triệu VNĐ) và phiên bản 512GB lên tới 1.500 USD (tương đương hơn 39 triệu VNĐ), vấn đề phần mềm rác (bloatware) lại trở thành chủ đề gây nhiều tranh cãi.

Với mức giá này, người dùng có quyền kỳ vọng một trải nghiệm phần mềm tinh gọn, thay vì phải tự dọn dẹp thiết bị ngay từ ngày đầu sử dụng.

Theo trải nghiệm trên Galaxy S26 Ultra bản bán lẻ 512GB, thiết bị được cài đặt sẵn khá nhiều ứng dụng của bên thứ ba ngay từ khi xuất xưởng.

Ngoài bộ ứng dụng Google vốn bắt buộc phải có theo thỏa thuận thương mại giữa Google và các nhà sản xuất điện thoại thông minh sử dụng hệ điều hành Android (MADA) để thiết bị được tích hợp Google Play Store và Google Play Services, Samsung còn cài sẵn hàng loạt ứng dụng đến từ Meta, Microsoft và Spotify.

Danh sách này bao gồm Facebook, Instagram, Spotify cùng các ứng dụng Microsoft như M365 Copilot, OneDrive, Outlook, LinkedIn và Link to Windows.

Điểm khiến nhiều người dùng không hài lòng là trong toàn bộ quá trình thiết lập ban đầu, Samsung không đưa ra bất kỳ màn hình lựa chọn nào để người dùng quyết định có muốn cài đặt những ứng dụng này hay không.

Chúng xuất hiện mặc định sau khi kích hoạt thiết bị, bất kể nhu cầu sử dụng của từng người.

Bên cạnh đó, hệ sinh thái phần mềm trên Galaxy S26 Ultra còn tồn tại khá nhiều ứng dụng có chức năng tương đồng.

Người dùng sẽ đồng thời có Play Store và Galaxy Store, Chrome và Samsung Browser, Gmail và Outlook, Google Drive và OneDrive, hay Gemini và Bixby.

Ngoài ra còn có một số ứng dụng của Samsung như Global Goals hoặc Samsung TV, vốn không phải tính năng thiết yếu với phần lớn người dùng.

Việc có nhiều lựa chọn không hẳn là điều tiêu cực, nhưng khi tất cả đều được cài đặt mặc định, trải nghiệm ban đầu trở nên khá rườm rà, đặc biệt với những người thích một hệ thống gọn gàng.

Dung lượng lưu trữ bị chiếm ngay từ khi mở máy

Sự xuất hiện của hàng loạt ứng dụng cài sẵn không chỉ khiến giao diện trở nên “đông đúc” mà còn ảnh hưởng trực tiếp đến bộ nhớ lưu trữ.

Theo ghi nhận, sau khi các ứng dụng mặc định hoàn tất cập nhật thông qua Play Store và Galaxy Store, riêng phần mềm đã chiếm hơn 17GB dung lượng.

Nếu tính thêm dữ liệu hệ thống, Galaxy S26 Ultra đã sử dụng hơn 40GB trên tổng số 512GB bộ nhớ, tương đương gần 8% dung lượng lưu trữ, ngay cả khi người dùng chưa cài thêm bất kỳ ứng dụng nào hay chuyển ảnh, video và dữ liệu cá nhân từ thiết bị cũ.

Để đảm bảo kết quả khách quan, thiết bị đã được khôi phục cài đặt gốc trước khi thử nghiệm. Sau đó, máy chỉ đăng nhập tài khoản Google và Samsung, để hệ thống tự động cập nhật các ứng dụng mặc định mà không cài thêm bất kỳ phần mềm nào khác.

Kết quả vẫn cho thấy hơn 40GB bộ nhớ đã được sử dụng.

Với phiên bản 512GB, con số này có thể chưa tạo áp lực quá lớn về dung lượng. Tuy nhiên, nó phần nào phản ánh mức độ “nặng” của hệ thống ngay từ khi người dùng chưa thực sự bắt đầu sử dụng thiết bị.

Theo trang tin Android Authority, mỗi ứng dụng cài sẵn trên điện thoại thường đại diện cho một thỏa thuận thương mại giữa nhà sản xuất smartphone và các đối tác phần mềm.

Các công ty có thể trả phí hoặc hợp tác kinh doanh để ứng dụng của mình xuất hiện mặc định trên thiết bị.

Đây là mô hình phổ biến trên các smartphone giá rẻ và tầm trung, nơi doanh thu từ những thỏa thuận này góp phần giảm giá bán sản phẩm.

Tuy nhiên, khi cách làm tương tự xuất hiện trên một mẫu điện thoại chủ lực có giá hàng chục triệu đồng, nhiều người đặt câu hỏi liệu trải nghiệm người dùng có đang bị đánh đổi vì các lợi ích thương mại.

Theo đó, điều gây thất vọng không nằm ở việc có thêm vài ứng dụng, mà ở chỗ Samsung vẫn duy trì cách tiếp cận này trên dòng sản phẩm cao cấp nhất của mình.

Trong bối cảnh những nâng cấp phần cứng giữa các thế hệ không còn quá lớn, trải nghiệm phần mềm càng trở thành yếu tố quan trọng để thuyết phục người dùng nâng cấp thiết bị.

Một số người dùng Samsung cho rằng đây không phải vấn đề quá nghiêm trọng bởi phần lớn ứng dụng cài sẵn đều có thể gỡ bỏ. Thậm chí, Facebook, Instagram, OneDrive hay Spotify cũng là những ứng dụng phổ biến mà nhiều người sẽ tự cài đặt sau khi mua máy.

Tuy nhiên, lập luận này chưa thực sự thuyết phục với tất cả người dùng.

Không phải ai cũng cần LinkedIn, Outlook hay M365 Copilot trên điện thoại. Đối với nhiều người, đây đơn giản là những ứng dụng không bao giờ được sử dụng.

Quan trọng hơn, phần lớn người mua smartphone cao cấp hiện nay đều chuyển dữ liệu từ thiết bị cũ sang máy mới. Điều đó đồng nghĩa họ đã có sẵn bộ ứng dụng phù hợp với nhu cầu của mình.

Trong trường hợp này, các ứng dụng được cài đặt mặc định chỉ làm tăng thêm thao tác dọn dẹp sau khi mở máy.

Nói cách khác, vấn đề không nằm ở việc người dùng có thể xóa ứng dụng hay không, mà ở việc họ không có quyền quyết định ngay từ đầu.

May mắn là phần lớn các ứng dụng cài sẵn trên điện thoại Samsung đều có thể được gỡ cài đặt hoặc vô hiệu hóa.

Cách đơn giản nhất là nhấn giữ biểu tượng ứng dụng trong màn hình ứng dụng. Nếu ứng dụng hỗ trợ gỡ bỏ, người dùng chỉ cần chọn gỡ cài đặt (Uninstall).

Tuy nhiên, Samsung cũng lưu ý rằng việc vô hiệu hóa một số ứng dụng có thể ảnh hưởng đến những chức năng liên quan của hệ thống. Vì vậy, người dùng nên đọc kỹ cảnh báo trước khi xác nhận thao tác.

Như vậy, Galaxy S26 Ultra từng là một trong những smartphone Android đáng chú ý nhất.

Tuy nhiên, câu chuyện phần mềm “rác” cho thấy trải nghiệm cao cấp không chỉ được quyết định bởi vi xử lý mạnh hơn hay camera tốt hơn, mà còn nằm ở những chi tiết nhỏ trong phần mềm.

Với một thiết bị có giá từ 900 USD đến 1.500 USD, nhiều người kỳ vọng Samsung sẽ trao nhiều quyền chủ động hơn cho khách hàng ngay từ bước thiết lập ban đầu.

Chỉ cần bổ sung một màn hình cho phép lựa chọn ứng dụng muốn cài đặt, thay vì cài sẵn toàn bộ, trải nghiệm “mở hộp” có thể trở nên gọn gàng và thân thiện hơn rất nhiều.

Đó cũng là điều mà không ít người dùng mong đợi ở một chiếc điện thoại không chỉ mạnh mẽ về phần cứng, mà còn mang đến cảm giác thực sự làm chủ thiết bị ngay từ lần đầu khởi động.

* Nguồn: Android Authority, Android Central.

Mai Mai