Ảnh minh họa
Các ngân hàng trung ương tiếp tục đẩy mạnh tích lũy vàng trong bối cảnh giá kim loại quý điều chỉnh, trái ngược với xu hướng bán ra của nhiều nhà đầu tư tổ chức khi lãi suất tại Mỹ duy trì ở mức cao.
Theo báo cáo cân đối kế toán công bố ngày thứ Ba của Ngân hàng Nhân dân Trung Quốc (PBOC), dự trữ vàng của nước này đã tăng thêm 15 tấn trong tháng 6 so với tháng trước. Đây là mức mua ròng theo tháng lớn nhất kể từ tháng 10/2023, thời điểm PBOC bổ sung 23 tấn vàng vào kho dự trữ.
Động thái này cũng đánh dấu tháng thứ 20 liên tiếp Trung Quốc gia tăng dự trữ vàng, chuỗi mua dài nhất kể từ khi dữ liệu được thống kê từ tháng 12/1999. Tính từ đầu năm 2026, tổng lượng vàng mà PBOC mua vào đã vượt 40 tấn, cao hơn đáng kể so với khoảng 26 tấn trong cả năm 2025.
Theo ông Koichiro Kamei, chuyên gia tại Viện Chiến lược Thị trường, quy mô mua vào của Trung Quốc trong tháng 6 vượt kỳ vọng của thị trường và cho thấy nước này đang tận dụng giai đoạn giá vàng điều chỉnh để gia tăng dự trữ.
Một yếu tố khác hỗ trợ hoạt động mua vàng là sự mạnh lên của đồng nhân dân tệ. Ông Geullim Yum, Giám đốc bộ phận ngoại hối và bán hàng hóa tại Nhật Bản của ANZ, cho rằng việc đồng nhân dân tệ tăng giá so với đồng USD đã giúp chi phí mua vàng của các nhà đầu tư Trung Quốc, bao gồm cả ngân hàng trung ương, trở nên thấp hơn.
Trong năm nay, đồng USD tăng giá so với nhiều đồng tiền chủ chốt như euro và yên Nhật, nhưng lại giảm gần 3% so với đồng nhân dân tệ. Điều này khiến giá vàng tính theo nhân dân tệ giảm mạnh hơn so với giá niêm yết bằng USD. Đến cuối tháng 6, giá vàng giao ngay tại London giảm khoảng 7% tính theo USD nhưng giảm khoảng 10% khi quy đổi sang nhân dân tệ, qua đó làm tăng sức hấp dẫn của kim loại quý đối với người mua tại Trung Quốc.
Theo bà Kumiko Ishikawa, chuyên gia phân tích cấp cao tại Sony Financial Group, việc tích lũy vàng phù hợp với chiến lược bảo toàn giá trị của Trung Quốc trong bối cảnh đồng nội tệ mạnh lên nhờ thặng dư thương mại. Bên cạnh đó, nhu cầu đa dạng hóa tài sản dự trữ cũng phản ánh sự chuẩn bị trước những bất ổn địa chính trị cũng như triển vọng tăng trưởng kinh tế trong nước.
Xu hướng này không chỉ diễn ra tại Trung Quốc. Theo Hội đồng Vàng Thế giới (WGC), các ngân hàng trung ương trên toàn cầu đã mua ròng 41 tấn vàng trong tháng 5, mức cao nhất kể từ tháng 11 năm ngoái. Ba Lan dẫn đầu với 18 tấn, tiếp theo là Trung Quốc với 10 tấn và Uzbekistan với 9 tấn. Trong khi đó, Nga và Thổ Nhĩ Kỳ ghi nhận lượng bán ròng lần lượt 6 tấn và 3 tấn.
Theo bà Marissa Salim, Trưởng nhóm nghiên cứu cấp cao của WGC, các ngân hàng trung ương, đặc biệt tại các nền kinh tế mới nổi, vẫn duy trì chiến lược tích lũy vàng nhằm đa dạng hóa dự trữ ngoại hối, phòng ngừa lạm phát và giảm thiểu rủi ro địa chính trị.
Trái ngược với các ngân hàng trung ương, nhiều nhà đầu tư tổ chức lại đang giảm tỷ trọng vàng trong danh mục đầu tư. Việc lãi suất tại Mỹ duy trì ở mức cao khiến vàng - tài sản không tạo ra lợi suất - trở nên kém hấp dẫn hơn so với cổ phiếu và các tài sản sinh lời khác.
Đà giảm của giá vàng trong thời gian gần đây cũng phản ánh hoạt động bán ra của các quỹ đa tài sản và dòng vốn tiếp tục rút khỏi các quỹ ETF được bảo chứng bằng vàng vật chất khi nhà đầu tư chuyển sang những kênh có lợi suất cao hơn.
Tuy nhiên, các chuyên gia cho rằng cách tiếp cận của ngân hàng trung ương khác biệt đáng kể so với nhà đầu tư ngắn hạn. Thay vì tập trung vào biến động lãi suất trong ngắn hạn, các ngân hàng trung ương ưu tiên mục tiêu cơ cấu dự trữ ngoại hối và quản lý rủi ro dài hạn, do đó thường coi các giai đoạn giá vàng điều chỉnh là cơ hội để gia tăng lượng nắm giữ với chi phí thấp hơn.
Ông Yuichi Ikemizu, Giám đốc điều hành Hiệp hội Thị trường Kim loại quý Nhật Bản, nhận định rằng các ngân hàng trung ương có xu hướng mua vàng vật chất liên tục trong nhiều năm, vì vậy tác động của họ đối với xu hướng giá vàng trong dài hạn lớn hơn đáng kể so với các nhà đầu tư ngắn hạn.