Mỗi khi bước vào cao điểm mùa hè, hóa đơn tiền điện của nhiều gia đình lại tăng mạnh do nhu cầu sử dụng điều hòa và các thiết bị làm mát liên tục. Tuy nhiên, theo khuyến cáo từ ngành điện, mức tiêu thụ điện tăng cao không chỉ đến từ thời tiết mà còn xuất phát từ nhiều thói quen sử dụng chưa hợp lý trong sinh hoạt hàng ngày.
Điều hòa không phải cứ càng lạnh càng tốt
Một trong những sai lầm phổ biến nhất là để điều hòa ở mức nhiệt quá thấp nhằm làm mát nhanh hơn. Trên thực tế, việc duy trì nhiệt độ chênh lệch quá lớn so với môi trường bên ngoài không chỉ khiến thiết bị tiêu tốn nhiều điện hơn mà còn dễ ảnh hưởng sức khỏe.
Các chuyên gia khuyến nghị nên duy trì nhiệt độ hợp lý khoảng 26–28°C và kết hợp cùng quạt điện để tăng hiệu quả làm mát. Cách sử dụng này vừa giúp không gian dễ chịu hơn vừa giảm áp lực cho điều hòa trong thời gian dài. Việc giảm mỗi 1°C có thể làm tăng điện năng tiêu thụ từ 7 - 10%.
Bật nhiều thiết bị công suất lớn cùng lúc
Vào mùa nóng, nhiều gia đình thường sử dụng đồng thời điều hòa, máy giặt, bình nóng lạnh, bếp điện hoặc bàn ủi trong cùng một khung giờ. Điều này khiến lượng điện tiêu thụ tăng đột biến, đặc biệt vào giờ cao điểm.
Theo các chuyên gia năng lượng, việc phân bổ thời gian sử dụng hợp lý giữa các thiết bị có thể giúp giảm đáng kể lượng điện tiêu thụ mà không ảnh hưởng nhiều đến sinh hoạt.
Những thiết bị “ngốn điện âm thầm” nhiều người bỏ quên
Không ít người cho rằng chỉ các thiết bị công suất lớn mới làm hóa đơn điện tăng mạnh. Tuy nhiên, việc để TV ở chế độ chờ (standby), cắm sạc điện thoại liên tục hoặc bật quạt, điều hòa khi không có người trong phòng cũng gây lãng phí đáng kể nếu kéo dài thường xuyên. Tổng lượng điện “ngầm” này có thể chiếm khoảng 5% hóa đơn điện.
Đây là kiểu tiêu hao điện khó nhận biết ngay nhưng tích lũy theo thời gian. Vì vậy, việc tắt hoàn toàn thiết bị khi không sử dụng là thói quen được khuyến khích duy trì.
Ngoài ra, có nhiều thói quen tưởng chừng nhỏ nhưng lại gây lãng phí điện đáng kể theo thời gian. Đối với tủ lạnh, việc để thực phẩm quá chật hoặc cho thức ăn còn nóng vào tủ sẽ khiến máy nén phải hoạt động liên tục. Hoặc mở cửa tủ quá lâu hoặc quá thường xuyên cũng làm thất thoát nhiệt.
Với bình nóng lạnh, nhiều người có thói quen bật liên tục cả ngày, trong khi thực tế chỉ cần bật trước khi sử dụng khoảng 15 - 20 phút và tắt ngay khi dùng là đủ.
Vệ sinh thiết bị định kỳ: Việc nhỏ nhưng hiệu quả lớn
Một nguyên nhân khác khiến điện năng tiêu thụ tăng cao là thiết bị hoạt động kém hiệu quả do bám bụi hoặc không được bảo dưỡng.
Điều hòa lâu ngày không vệ sinh lọc gió sẽ làm giảm khả năng làm mát, buộc máy phải hoạt động nhiều hơn để đạt nhiệt độ mong muốn. Tương tự, quạt điện hoặc tủ lạnh bám bụi cũng tiêu hao điện năng lớn hơn bình thường. Cần vệ sinh lưới lọc định kỳ, khoảng 2 tuần/lần, và bảo dưỡng máy từ 3 - 6 tháng/lần để đảm bảo hiệu suất hoạt động.
Việc vệ sinh và kiểm tra định kỳ không chỉ giúp tiết kiệm điện mà còn kéo dài tuổi thọ thiết bị.
Đừng bỏ qua ánh sáng và gió tự nhiên
Trong nhiều trường hợp, các gia đình có xu hướng phụ thuộc hoàn toàn vào thiết bị điện mà quên tận dụng điều kiện tự nhiên. Việc mở cửa đón gió, sử dụng ánh sáng ban ngày hoặc hạn chế bật đèn không cần thiết có thể giúp giảm đáng kể lượng điện tiêu thụ mỗi ngày.
Đây được xem là một trong những giải pháp đơn giản nhưng hiệu quả nhất trong mùa nắng nóng.
Thiết bị tiết kiệm điện có thể giúp giảm chi phí lâu dài
Các chuyên gia cũng khuyến nghị người dân ưu tiên sử dụng các thiết bị có công nghệ tiết kiệm điện như Inverter hoặc sản phẩm có nhãn năng lượng hiệu suất cao.
Dù chi phí ban đầu có thể cao hơn, nhưng về lâu dài sẽ tiết kiệm đáng kể điện năng tiêu thụ từ 30 – 50%.