Câu chuyện xúc động phía sau công viên tưởng niệm 125 tỷ đồng ở Thanh Hóa

Công viên lưu giữ ký ức đau thương

Ngày 22/4, ghi nhận tại công viên tưởng niệm 64 giáo viên và học sinh đã hi sinh trên công trường đắp đê sông Mã ngày 14/6/1972 tọa lạc bên dòng sông Mã, phường Hàm Rồng, tỉnh Thanh Hóa, không gian rộng rãi, sạch sẽ, các hạng mục đã hoàn thiện. Nhiều đoàn học sinh, sinh viên đến tham quan, tìm hiểu lịch sử.

Em Nguyễn Hoài An, học sinh lớp 9 ở phường Hạc Thành, cho biết khi nghe câu chuyện về 64 thầy cô, học sinh hy sinh, em "thực sự xúc động".

Công viên tưởng niệm 64 giáo viên và học sinh đã hi sinh trên công trường đắp đê sông Mã ngày 14/6/1972

"Đó là những người ở độ tuổi đầy ước mơ như chúng em bây giờ. Qua đó, chúng em càng trân trọng hòa bình, biết ơn thế hệ đi trước và tự hào về quê hương", An nói.

Theo tư liệu lịch sử, năm 1965, khi mở rộng chiến tranh phá hoại miền Bắc, Mỹ coi khu vực cầu Hàm Rồng là mục tiêu trọng điểm nhằm cắt đứt tuyến chi viện chiến lược. Chỉ trong hai ngày 3-4/4/1965, hàng trăm lượt máy bay ném bom xuống khu vực.

Đền thờ 64 liệt sĩ, thiết kế kiến trúc truyền thống hình chữ "đinh".

Tái hiện cảnh các học sinh và giáo viên trên công trường đắp đê sông Mã năm 1972.

Trong các trận chiến bảo vệ cầu kéo dài đến năm 1972, quân và dân Thanh Hóa đã bắn rơi hàng trăm máy bay. Người dân địa phương lấy ngày 3/4 và 4/4 hằng năm làm ngày kỷ niệm chiến thắng Hàm Rồng.

Bên trong nhà truyền thống trưng bày các hình ảnh, kỷ vật về những người đã hi sinh.

Hình ảnh các học sinh và giáo viên đã ngã xuống trên công trường đắp đê ngày 14/6/1972.

Mùa mưa năm 1972, nước sông Mã dâng cao, nhiều đoạn đê bị tàn phá nặng nề. Để bảo vệ tuyến giao thông huyết mạch và chống lũ, tỉnh Thanh Hóa huy động hàng nghìn người, trong đó có giáo viên, học sinh, dân công, tham gia đắp đê đoạn Nam Ngạn – Hàm Rồng.

Nhiều người may mắn sống sót nhưng mang thương tật suốt đời.

Khoảng 9h10 ngày 14/6/1972, khi gần 2.000 người đang lao động, máy bay Mỹ bất ngờ ném bom. 64 giáo viên, học sinh của trường Y sỹ và trường Sư phạm 7+3 hi sinh, hàng trăm người bị thương. Nhiều người may mắn sống sót nhưng mang thương tật suốt đời.

Những nạn nhân khi ấy phần lớn là chàng trai, cô gái tuổi đôi mươi, mang theo ước mơ còn dang dở. Từ đó, người dân xứ Thanh lấy ngày 4/5 âm lịch làm ngày giỗ chung tưởng niệm.

Những tuổi đôi mươi hóa thành "bất tử"

Công viên tưởng niệm được khởi công năm 2024, tổng vốn hơn 125 tỷ đồng từ ngân sách, trên diện tích khoảng 2,05 ha. Công trình gồm hai khu vực trong và ngoài đê, kết nối thành không gian tưởng niệm thống nhất.

Bức tượng đã bên dòng sông Mã.

Tượng đài cao 18 m bằng đá granit màu trắng ngà. Toàn bộ bố cục tái hiện khoảnh khắc bi tráng khi bom đạn bất ngờ trút xuống công trường.

Khu trong đê là đền thờ 64 liệt sĩ, thiết kế kiến trúc truyền thống hình chữ "đinh", gồm tiền đường và hậu cung, cùng sân tưởng niệm, nhà trưng bày và khu tái hiện công trường đắp đê.

Khu ngoài đê nổi bật với tượng đài cao 18 m bằng đá granit màu trắng ngà, khắc họa 7 nhân vật gồm giáo viên và học sinh trong các tư thế lao động. Toàn bộ bố cục tái hiện khoảnh khắc bi tráng khi bom đạn bất ngờ trút xuống công trường.

Công viên tưởng niệm trở thành địa chỉ đỏ giáo dục truyền thống cách mạng cho học sinh.

Ngoài ra còn có không gian tái hiện làng Nam Ngạn, bến thả hoa đăng, miếu thờ Mẫu và hệ thống cảnh quan ven sông.

Điểm nghẽn GPMB khiến dự án BT gần 300 tỷ Thái miếu nhà Hậu Lê khó về đíchĐỌC NGAY

Đại diện UBND phường Hàm Rồng cho biết, từ khi mở cửa, công viên thường xuyên đón các đoàn khách, đặc biệt là học sinh, sinh viên đến tham quan, tìm hiểu lịch sử.

"Công trình không chỉ có giá trị kiến trúc, mỹ thuật mà còn tái hiện sinh động sự kiện ngày 14/6/1972, góp phần giáo dục truyền thống, lan tỏa tình yêu quê hương đất nước", vị này nói.

Tỉnh Thanh Hóa kỳ vọng nơi đây sẽ trở thành điểm du lịch văn hóa – lịch sử – tâm linh, kết nối với các điểm tham quan như quần thể Hàm Rồng, đồi Quyết Thắng hay các trận địa pháo lịch sử trên địa bàn.