Theo Nghị quyết số 112 của Ủy ban Thường vụ Quốc hội Việt Nam, một thành phố trực thuộc Trung ương phải đáp ứng 7 tiêu chí quan trọng. Đến nay, Đồng Nai được đánh giá đã cơ bản hoàn thành các điều kiện cốt lõi, tạo nền tảng cho bước chuyển mình mang tính chiến lược.
Vượt chuẩn nhiều tiêu chí quan trọng
Xét về dân số, tiêu chuẩn tối thiểu là 2,5 triệu người, trong khi Đồng Nai hiện đạt gần 4,5 triệu người. Quy mô dân số lớn không chỉ phản ánh tốc độ đô thị hóa nhanh mà còn cho thấy nhu cầu quản lý, phát triển ở tầm đô thị cấp vùng.
Toàn cảnh đô thị và khu công nghiệp ven sông tại Đồng Nai, với hệ thống giao thông kết nối, thể hiện rõ vai trò đầu mối hạ tầng và tiềm năng phát triển logistics của địa phương.
Về diện tích, Đồng Nai có hơn 12.700 km², vượt xa mức tối thiểu 2.500 km². Đây là lợi thế quan trọng để phát triển không gian đô thị, công nghiệp và hạ tầng đồng bộ trong dài hạn.
Đối với tiêu chí tỷ lệ phường, tỉnh hiện có 23 phường và 10 xã đủ điều kiện chuyển thành phường, đạt tỷ lệ 34,73%, vượt mức yêu cầu 30%. Những địa phương này chủ yếu là các khu vực trọng điểm phát triển kinh tế - xã hội và quốc phòng - an ninh.
Mức độ đô thị hóa của Đồng Nai hiện đạt gần 57%, cao hơn tiêu chuẩn 45%. Điều này cho thấy quá trình chuyển dịch cơ cấu kinh tế và dân cư đang diễn ra mạnh mẽ, phù hợp với định hướng phát triển đô thị hiện đại.
Trong quy hoạch tổng thể, Đồng Nai được xác định là trung tâm công nghiệp, logistics và đầu mối giao thông quan trọng của khu vực phía Nam. Đặc biệt, dự án Cảng hàng không quốc tế Long Thành được kỳ vọng sẽ tạo cú hích lớn, nâng tầm vị thế của địa phương trong mạng lưới kinh tế quốc gia và quốc tế.
Về tiêu chí đô thị loại I, Đồng Nai đã hoàn thiện hồ sơ trình thẩm định và hiện cơ bản đạt 13/15 tiêu chí, tiến gần đến việc được công nhận trong thời gian tới.
Động lực từ kinh tế và hạ tầng đồng bộ
Không chỉ đáp ứng các tiêu chí hành chính, Đồng Nai còn ghi nhận nhiều điểm sáng về phát triển kinh tế - xã hội. Tỉnh có khả năng tự cân đối ngân sách; tỷ trọng công nghiệp - xây dựng - dịch vụ chiếm hơn 81%; thu nhập bình quân đầu người liên tục cao hơn mức trung bình cả nước.
Cảng hàng không quốc tế Long Thành, kỳ vọng trở thành trung tâm trung chuyển hàng không và động lực phát triển kinh tế vùng.
Tốc độ tăng trưởng GRDP trong 3 năm gần đây luôn đạt hoặc vượt mức tăng GDP quốc gia, trong khi tỷ lệ hộ nghèo thấp hơn bình quân chung. Năm 2025, GRDP của Đồng Nai đạt 677.932 tỉ đồng, xếp thứ 4 cả nước, chỉ sau Hà Nội, TP.HCM và Hải Phòng. Nếu xét riêng các tỉnh, Đồng Nai hiện đứng đầu về quy mô kinh tế.
Theo Phó Chủ tịch Thường trực UBND tỉnh Đồng Nai Nguyễn Kim Long, việc đánh giá Đồng Nai đủ điều kiện trở thành thành phố trực thuộc Trung ương là dựa trên thực tiễn, với đầy đủ các yếu tố từ dân số, kinh tế đến hạ tầng và vị trí chiến lược.
Đồng Nai còn sở hữu lợi thế đặc biệt với mô hình phát triển kết hợp “biên giới – nội địa”, mở ra dư địa lớn trong các lĩnh vực như công nghiệp bền vững, nông nghiệp công nghệ cao, logistics và dịch vụ hiện đại.
Đáng chú ý, hệ thống hạ tầng giao thông của tỉnh đã và đang được đầu tư đồng bộ với đầy đủ 5 phương thức vận tải gồm đường bộ, đường sắt, hàng không, đường thủy nội địa và hàng hải. Đây là nền tảng giúp Đồng Nai trở thành cửa ngõ giao thương của vùng kinh tế trọng điểm phía Nam.
Hạ tầng giao thông chiến lược trên địa bàn tỉnh Đồng Nai được đầu tư, góp phần giúp địa phương thu hút đầu tư, bứt phá phát triển.
Trong năm 2026, tỉnh sẽ hoàn thiện các bước cuối cùng để trình Quốc hội Việt Nam xem xét, thông qua Nghị quyết thành lập thành phố trực thuộc Trung ương. Nếu được chấp thuận, đây sẽ là bước ngoặt lớn, mở ra không gian phát triển mới và nâng cao vị thế của Đồng Nai trên bản đồ kinh tế quốc gia.
Với những nền tảng đã được xây dựng cùng quyết tâm chính trị cao, Đồng Nai đang tiến gần mục tiêu trở thành đô thị trung tâm hiện đại, đóng vai trò đầu tàu tăng trưởng của khu vực phía Nam và cả nước.
Link nội dung: https://phunuvathoidaivn.com/dong-nai-hoi-tu-dieu-kien-tro-thanh-thanh-pho-truc-thuoc-trung-uong-a170494.html